Арганізацыя ўкраінскіх нацыяналістаў

Эмблема АУН, зацьверджаная у 1932 гадзе

Арганізацыя ўкраінскіх нацыяналістаў (па-ўкраінску: Організація українських націоналістів) — ўкраінскі грамадзка-палітычны рух, што ставіць сваёй мэтай усталяваньне Ўкраінскай саборнай самастойнай дзяржавы, яе захаваньне і развіцьцё. Вызначыўшы сябе як рух, а не як партыя, АУН асуджала усе легальныя ўкраінскія партыі Галіцыі як калабарацыйныя. Заснавана 3 лютага 1929, легалізаваная ва Украіне ў 1993 годзе.

АУН узьнікла ў выніку аб'яднаньня Украінскай Вайсковай Арганізацыі (УВА) і студэнцкіх нацыяналістычных саюзаў:

• Група Ўкраінскай Нацыянальнай Моладзі;
• Лэгія ўкраінскіх нацыяналістаў;
• Саюз Ўкраінскай Нацыяналістычнай Моладзі;

У 1940 годзе АУН падзялілася на дзьве часткі: старэйшыя, больш памяркоўныя члены падтрымалі Андрэя Мельніка (АУН-М), тады як маладыя і радыкальныя члены - Сьцяпана Бандэру (АУН-б). Апошняя група атрымала кантроль над нацыяналістычным рухам на Заходняй Украіне, у тым ліку над ваенным крылом АУН - Украінскай паўстанчай арміі (УПА), якая была найбуйнейшым украінскім узброеным рухам супраціву.

Станаўленьне АУН

Галоўнай мэтай АУН было ўсталяваньне незалежнай саборнай нацыянальнай дзяржавы на ўсёй ўкраінскай этнічнай тэрыторыі.

Гэтая мэта павінна дасягацца праз нацыянальную рэвалюцыю і ўсталяваньне дыктатуры.

Эканоміка дзяржавы планавалася як спалучэньне прыватнай, нацыяналізаванай і кааператыўнай формаў уласнасці. АУН адпрэчвала любы партыйны альбо класавае дзяленьне і ўяўляла сябе як дамінуючую сілу ўкраінскага грамадзкага жыцьця як дома, так і за мяжой.

Вінавацячы сацыялістычны і ліберальны лагера ў паразе Украінскай Народнай Рэспублікі 1917-1920, АУН адзначала важнасьць фарміраваньня моцнай палітычнай эліты, нацыянальнай салідарнасьці і апоры на «свае сілы».

Глядзіце таксама

• Другі вялікі збор АУН
• Васіль Сыдар-Шэлест
• Антыбальшавіцкі блёк народаў

Вонкавыя спасылкі

• Кіеўская гарадзкая арганізацыя АУН
• Арганізацыя ўкраінскіх нацыяналістаў і Украінская паўстанчая армія: Прафесійная выснова рабочай групы гісторыкаў пры Урадавай камісіі па вывучэнні дзейнасьці АУН і УПА

 Арганізацыя ўкраінскіх нацыяналістаў — сховішча мультымэдыйных матэрыялаў