Вялікая сініца

Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі
Перайсьці да: навігацыі, пошуку
Вялікая сініца

Вялікая сініца (па-лацінску: Parus major) — самы буйны і найболей шматлікі з усіх сустракаемых у Беларусі відаў сініцавых птушкаў. Насяляе ў Эўропе, Азіі і Паўночна-заходняй Афрыцы. У дзікай прыродзе сустракаецца ў разнастайных лясах, звычайна на адкрытых участках, узьлесках, па берагах вадаёмаў. За невялікім выключэньнем, размножваецца з канца студзеня па верасень, робячы два кладзеньня за сэзон. Гняздуецца ў дуплах і пустэчах дрэваў, а таксама ў разнастайных нішах як прыроднага, так і антрапагеннага паходжаньня.

Імкнецца да жыльля чалавека, часта сустракаецца ў буйных гарадах і іншых насэленых пунктах, у прыгарадах, у садах і парках. Сілкуецца пераважна дробнымі казуркамі і іншымі бесхрыбтовымі. Зьнішчаючы вялікую колькасьць шкоднікаў лесу, прыносіць несумнеўную карысьць прыродзе. Узімку зьбіваецца ў зьмяшаныя зграйкі зь іншымі птушкамі і вандруе ў пошуках карма. Ахвотна наведвае кармушкі, дзе корміцца семечкамі сланечніка, несоленым салам, сьліўкамі з малочных пакетаў.

Апісаньне[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Вонкавае аблічча[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Рухомая, вяртлявая птушка. У Эўропе самая буйная сініца — памерам прыкладна з вераб’я, мае досыць доўгі хвост. Даўжыня 13—17 гл, маса 14—21 г, размах крылаў 22—26 гл. Мае даволі яркае апярэньне, сярод іншых птушкаў вылучаючыся першым чынам ярка-жоўтым брушкам з «гальштукам» — шырокаю чорнаю паласою ад грудзей да задка. Верх галавы, ці капялюшык, чорны зь сінім мэталічным бляскам. Шчокі белыя. На патыліцы жаўтлява-белая пляма. Вакол шыі чорная паласа-нашыйнік, горла і грудзі чорныя зь невялікім блакітнаватым адлівам. Сьпіна жоўта-зялёная або блакітнавата-шэрая зь невялікім аліўкавым адценьнем на плячах, крылы і хвост блакітнаватыя. На трох крайніх рулявых маюцца белыя вяршыні, разам утваралыя папярочную сьветлую палоску. На крыле таксама прыкметная тонкая белая папярочная паласа.

Самкі падобныя на самцоў, аднак у цэлым трохі больш цьмяныя — чорныя тоны на галаве і грудзі маюць больш цёмна-шэрае адценьне, нашыйнік і чорную паласу на пузе танчэй і часам можа перарывацца. Аблямоўка на верхніх і сярэдніх крылах хутчэй зелянява-шэрая, чым чым зелянява-сіняя ў самцоў. Падхвосьцее бялейшае. Маладыя птушкі падобныя на самкаў, аднак капялюшык у іх хутчэй бураваты або буровата-аліўкавы, а пляма на патыліцы маленькая і расплывістая. У відзе добра выяўлена геаграфічная зьменлівасьць — вылучаюць больш за 30 падвідаў, выдатных па адценьнях афарбоўкі сьпіны, надхвосьці, грудзі, бакоў, інтэнсіўнасьці белага колеру на рулявых. Акрамя таго, шэраг падвідаў дэманструюць невялікія экалягічныя адрозьненьні.[1][2]

Фотагалерэя[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Крыніцы[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  1. ^ Г. Дементьев, Н. Гладков. Птушкі Савецкага Саюзу. — Савецкая навука, 1953. — Т. 5. — С. 739-742.
  2. ^ Andrew Gosler, Peter Clement. 2007. Family Paridae (Tits and Chickadees). In del Hoyo J., Elliott A., Christie D., eds. Vol. 12. // Даведнік па птушках сьвету = Handbook of the birds of the world. — Barcelona: Lynx Edicions, 2007. — С. 739-741. — ISBN 84-96553-42-6

Літаратура[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Вонкавыя спасылкі[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Commons-logo.svg  Вялікая сініцасховішча мультымэдыйных матэрыялаў