Кан (горад)

Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі
Перайсьці да: навігацыі, пошуку
Кан
Caen
Кан
Blason ville fr Caen (Calvados).svg
Герб Кана
Дэпартамэнт: Кальвадос
Рэгіён: Нармандыя
Плошча: 25,70 км²
Вышыня: 8 м н. у. м.
Насельніцтва: 109 630 (2007)
Часавы пас:
• летні час:
UTC+1
UTC+2
Паштовы індэкс: 14000, 14300
Геаграфічныя каардынаты: 49°10′59″ пн. ш. 0°22′10″ з. д. / 49.18306° пн. ш. 0.36944° з. д. / 49.18306; -0.36944Каардынаты: 49°10′59″ пн. ш. 0°22′10″ з. д. / 49.18306° пн. ш. 0.36944° з. д. / 49.18306; -0.36944
Кан на мапе Францыі
Кан
Кан
Кан
Commons-logo.svg Галерэя здымкаў у Wikimedia Commons
http://www.ville-caen.fr/

Драгіньян (па-француску: Caen, па-нармандзку: Caën) — горад у Францыі, адміністрацыйны цэнтар дэпартамэнта Кальвадос і рэгіёну Нармандыя. Насельніцтва горада складае 109 630 чалавек, паводле дадзеных на 2007 год.

Геаграфія[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Кан разьмешчаны на берагах ракі Орн, прыкладна ў 10 км ад таго адрэзка ўзбярэжжа праліва Ля-Манш, які мае сярод турыстаў мянушку «Нармандзкай Швайцарыі». З портам Уістрэам на беразе Ля-Манша яго злучае пракладзены па загаду Напалеона III марскі канал. Па тэрыторыі горада таксама працякае мноства дробных рэк, галоўным чынам забраных у калектары.

Гісторыя[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Першыя зьвесткі пра Кан адносяцца да кіраваньня герцагаў Нармандыі, адзін зь якіх, Вільгельм Заваёўнік, зрабіў Кан сваёй сталіцай. На працягу ўсёй сваёй гісторыі Кан падзяляў лёс Нармандыі; у 1204 годзе разам зь ёю перададзены Яанам Безьзямельным францускай кароне. У 1346 годзе ангельцы узялі яго прыступам; канчаткова вярнуўся да Францыі горад толькі ў 1450 годзе. У 1432 годзе Джон Ланкастэрскі заснаваў Канскі ўнівэрсытэт, які за сваю гісторыю не раз зачыняўся й аднаўляў працу (у сучасным выглядзе — з 1957 году).

Да адмены Нанцкага эдыкта ў 1685 годзе большасьць насельніцтва Кана складалі гугеноты. У гады Вялікай Францускай рэвалюцыі горад далучыўся да жырандыстаў. Бітва за Кан улетку 1944 году пакінула старажытны горад у руінах. Старадаўняя забудова на дзьве трэці была разбурана. У 19481962 гады паводле пляна Маршала быў адбудаваны сучасны горад з прамысловымі зонамі й зялёнымі насаджэньнямі.

Славутасці[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  • Канскі замак XIXII стагодзьдзяў — адна з найбуйнейшых сярэднявечных крэпасьцяў на захадзе Эўропы. У наш час тэрыторыю старажытнай цьвярдыні займаюць розныя мастацкія й гістарычныя музэі.
  • З часоў Вільгельма Заваёўніка ацалелі ўслаўленыя помнікі нармандзкай раманікісаборная царква Сэнт-Эт’ен пры мужчынскім абацтве й царква Троіцы пры жаночым манастыры. У гэтых храмах да Францускай рэвалюцыі былі пахаваныя, адпаведна, сам Вільгельм Заваёўнік і ягоная жонка Матыльда Фляндрская. Фасад саборнай царквы строгі й ляканічны, 90-мятровыя вежы ўвенчаны шпілямі XIII стагодзьдя. Астатнія будынкі мужчынскага абацтва перабудаваны ў XVII стагодзьдзі; c 1960 году ў іх зьмяшчаюцца органы мясцовага самакіраваньня. Жаночы манастыр моцна паноўлены працамі паплечнікаў Віёле-ле-Дюзка.
  • Жамчужынай старога Кана лічылася ажурная позьнегатычная царква сьв. Пятра. У 1944 годзе яна была разбурана, у наш час цалкам адрэстаўравана.
  • З помнікаў грамадзянскага дойлідзтва цікавыя маёнткі XVI стагодзьдзя; у адным зь іх нарадзіўся паэт Малерб.
  • У памяць пра падзеі Другой сусьветнай вайны ў 1988 годзе быў адкрыты Мэмарыял міру.

Вонкавыя спасылкі[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Commons-logo.svg  Кан (горад)сховішча мультымэдыйных матэрыялаў