Лацінская мова
| Лацінская Lingua Latina |
|
| Ужываецца ў | Ватыкан |
|---|---|
| Рэгіён | Апэніны |
| Колькасьць карыстальнікаў | няма |
| Клясыфікацыя | Лацінская |
| Афіцыйны статус | |
| Афіцыйная мова ў | Ватыкане |
| Рэгулюецца | Рымскай каталіцкай царквой |
| Код мовы | |
| ISO 639-1 | la |
| ISO 639-2(B) | lat |
| ISO 639-2(T) | lat |
| SIL | LTN |
Лаці́нская мо́ва, Лаці́на (па-лацінску: Lingua Latina) — мёртвая мова з індаэўрапейскай групы моваў, якая ўчыніла вялікі ўплыў на многія мовы сьвету. Афіцыйная мова Ватыкану і каталіцкай царквы. Выкарыстоўваецца ў біялёгіі і мэдыцыне. Альфабэт — лацінскі. Паводле граматычнага ладу — флектыўная.
На лаціне размаўляла племя лацінаў у вобласьці Лацый (Latium), у заходняй частцы сярэдняй Італіі. Першыя старажытныя пісьмовыя помнікі датуюцца 6-м стагодзьдзем да нашай эры. Напрыканцы 2-га стагодзьдзя да нашай эры стала дзяржаўнай мовай Рымскай імпэрыі, у тым ліку заваяваных тэрыторыяў — Брытаніі, Дакіі, дзе як дзяржаўная мова ўплывала на тамтэйшыя мясцовыя мовы (кельцкія, ібэрыйскія, германскія). У выніку на пэрыфэрыі Рымскай імпэрыі фармаваліся дыялекты лацінскай мовы (вульгарная лаціна).
Пасьля зьнішчэньня Рымскай імпэрыі ў 476 годзе з дыялектаў пачалі пакрысе разьвівацца раманскія мовы: француская, італійская, гішпанская, румынская і г. д.
У Сярэднявеччы лаціна сталася ў Эўропе міжнароднай мовай навукі, адукацыі, філязофіі й дыпляматыі. На ёй пісаў Ісак Ньютан, Томас Мор, Мікалай Капэрнік, Мікола Гусоўскі. Яе добра ведалі Францішак Скарына і Сымон Будны. У часы Адраджэньня беларуская моладзь Вялікага Княства Літоўскага вучылася ва ўнівэрсытэтах Заходняй Эўропы, там вывучала лацінскую мову.
Пра ўплыў лацінскай мовы на беларускую сьведчаць шматлікія запазычаныя словы: адукацыя, аркуш, водар, гонар, літара, мэта, статут і тысячы іншых.
Глядзіце таксама [рэдагаваць]
Літаратура [рэдагаваць]
- Шаўчэнка, Г. І. Лацінская мова : вучэб. дапам. / Г. І. Шаўчэнка, А. В. Гарнік, К. А. Тананушка. — Мінск: БДУ, 2012. — 343 с. — ISBN 978-985-518-589-6
Вонкавыя спасылкі [рэдагаваць]
 |
Вікіпэдыя мае вэрсію на лацінскай мове |
Лацінская мова — сховішча мультымэдыйных матэрыялаў
