Манчэстэр Юнайтэд

Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі
Перайсьці да: навігацыі, пошуку
Манчэстэр Юнайтэд
Manchester United FC.png
Поўная назва Футбольны клюб Манчэстэр Юнайтэд
Мянушкі Чырвоныя д’яблы
Заснаваны 1878, як Newton Heath LYR F.C.
Горад Манчэстэр
Стадыён Олд Трафард
Умяшчальнасьць: 75 957
Прэзыдэнт Джоэл Глэйзэр
Аўрам Глэйзэр
Галоўны трэнэр Люі ван Гааль
Чэмпіянат Прэм’ер-Ліга
 · 2013—2014 7 месца
Хатнія колеры
Выязныя колеры
Афіцыйны сайт

«Манчэстэр Юнайтэд» (па-ангельску: Manchester United) — ангельскі футбольны клюб з гораду Манчэстэр. 20-разовы чэмпіён Ангельшчыны, 11-разовы ўладальнік Кубка Ангельшчыны. Трохразовы пераможца Лігі чэмпіёнаў (1968, 1999, 2008), уладальнік Кубка кубкаў (1991). Хатні стадыён «Юнайтэд», «Олд Трафард», быў адчынены ў 1910 годзе. Ён зьяўляецца найбуйнейшым пасьля «Ўэмблі» футбольным стадыёнам у Ангельшчыне, ён здольны зьмясьціць каля 76 тысяч заўзятараў.

«Манчэстэр Юнайтэд» зьяўляецца адным з самых пасьпяховых ангельскіх клюбаў паводле колькасьці тытулаў за ўсю гісторыю, а за апошнія 20 гадоў клюб ёсьць самым пасьпяховым клюбам у Ангельшчыне, атрымаўшы перамогу ў 27 буйных трафэяў зь лістапада 1986 году, калі каманду ўзначаліў сэр Алекс Фэрг’юсан[1]. У сэзоне 2010—2011 гадоў «Юнайтэд» выйграў чэмпіянат Ангельшчыны ў рэкордны 19 раз, апярэдзіўшы паводле гэтага паказчыку свайго выклятага суперніка «Лівэрпул». У 1968 годзе «Манчэстэр Юнайтэд» стаў першым ангельскім клюбам, які перамог у Кубку эўрапейскіх чэмпіёнаў, перамогшы ў фінале партугальскую «Бэнфіку» з лікам 4:1[2]. У 1999 годзе клюб к другі раз стаў пераможцам галоўнага эўрапейскага клюбнага спаборніцтва, адолеўшы ў фінале мюнхэнскую «Баварыю» зь лікам 2:1[3]. У 2008 годзе «Юнайтэд» зноўку атрымаў перамогу ў Лігу чэмпіёнаў, абыграўшы ў фінале лёнданскі «Чэлсі»[4]. Акрамя таго, «Юнайтэд» зьяўляецца рэкардсмэнам паводле колькасьці пераможаных Кубкаў Ангельшчыны (11 перамогаў)[5].

На дадзены момант «Юнайтэд» уваходзіць у тройку футбольных клюбаў з самымі высокімі даходамі[6]. У красавіку 2012 году часопіс Forbes ацаніў клуб у 2,235 млрд даляраў[7]. «Манчэстэр Юнайтэд» зьяўляецца самым дарагім спартовым клюбам у сьвеце[8].

Гісторыя[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Першыя сэзоны (1878—1945)[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Клюб быў сфармаваны пад назвай «Newton Heath (Lancashire & Yorkshire Railway)» (скарочана «Newton Heath (L&YR)») групай працоўных-чыгуначнікаў Манчэстэру ў 1878 годзе. Затым імя было скарочанае да «Newton Heath», а футбалісты сталі звацца «the Heathens» (насельнікі верасовых пустак). У 1889 годзе яны заснавалі футбольны альянс, які ў 1892 годзе ўвайшоў у склад футбольнай лігі Ангельшчыны.

Першым зьнятым на кінаплёнку матчам клюбу стала перамога над клюбам «Бэрнлі» 6 сьнежня 1902 году.

У 1902 годзе клюб збанкрутаваўся, але быў выратаваны Джонам Дэвісам, які пагасіў даўгі й зьмяніў імя на «Manchester United», памяняўшы і колеры каманды зь зялёнага і залатога на чырвоны і белы для таго, каб пахадзіць на футбольны клюб «Лівэрпул». Пад новым імем клюб выйграў чэмпіянат Ангельшчыны ў 1908 годзе, а 26 красавіка 1909 году і кубак Ангельшчыны, перамогшы ў фінале каманду з Брыстала. Затым у 1910 годзе пры фінансавай падтрымцы Дэвіса клюб пераехаў са старога стадыёна на Бэнк стрыт на новы «Олд Трафард». У 1911 годзе «Манчэстэр Юнайтэд» зноў выйграў чэмпіянат Ангельшчыны.

Час Басьбі (1945—1969)[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

«Малышы Басьбі» ў апошнім матчы перад трагедыяй
Мэмарыяльная дошка ў памяць аб загінулых у авіякатастрофе 1958 году

Мэт Басьбі быў прызначаны галоўным трэнэрам каманды ў 1945 годзе. Справы ён вёў нечуваным тады спосабам, зьяўляючыся мэнэджарам і трэнэрам адначасова. Посьпех прыйшоў да яго практычна адразу: у 1948 годзе «Манчэстэр Юнайтэд» выйграў кубак Ангельшчыны.

Басьбі ўвёў практыку пошуку маладых адораных футбалістаў, і ў 1956 годзе каманда са сярэднім векам 22 гады выйграла чэмпіянат Ангельшчыны. У наступным сэзоне «Манчэстэр Юнайтэд» ізноў выйграў чэмпіянат і дайшоў да фіналу кубка, прайграўшы ў ім клюбу «Астан Віла». «Манчэстэр Юнайтэд» першым з ангельскіх клюбаў прыняў удзел у эўракубках, адразу жа дайшоўшы да паўфіналу.

6 лютага 1958 году каманда патрапіла ў авіякатастрофу, вяртаючыся з эўракубкавай гульні, у небе над Мюнхэнам. Трагедыя ўнясла жыцьці васьмі футбалістаў і пятнаццаці іншых пасажыраў. Нягледзячы на трагедыю, клюб працягнуў выступы ва ўсіх турнірах і ў гэтым жа сэзоне дайшоў да фіналу кубка Ангельшчыны, саступіўшы ў ім клюбу «Болтан Ўандэрэрз».

У пачатку 60-х гг. Басьбі перабудаваў каманду, запрасіўшы такіх знакамітых гульцоў, як Дэніс Лоў і Пэт Крэранд. Каманда выйграла кубак у 1963, затым у 1965 і 1967 чэмпіянат Ангельшчыны, а ў 1968 годзе, першай з ангельскіх каманд, Кубак Чэмпіёнаў. У той камандзе гулялі тры футбалісты, якіх прызналі лепшымі ў Эўропе па выніках году: Бобі Чарлтан, Дэніс Лоў і Джордж Бэст. У 1969 году на пасту кіраўніка Басьбі зьмяніў былы гулец і трэнэр каманды Ўілф Макгінэс.

1969—1986[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Браян Робсан быў капітанам «Манчэстэр Юнайтэд» на працягу 12 гадоў

У канцы 1972 году галоўным трэнэрам стаў Томі Догэрці. Догэрці, або проста «Док», выратаваў каманду ад вылету з вышэйшага дывізіёну, зрэшты гэтага не атрымалася пазьбегнуць у 1974 годзе. Зь першай спробы каманда вярнулася ў вышэйшую лігу і ўжо ў 1976 годзе дайшла да фіналу кубка Ангельшчыны, дзе прайграла «Саўтгэмптану». У 1977 годзе каманда была ў фінале зноў, гэтым разам ёй спадарожнічаў посьпех, і футбольны клюб «Лівэрпул» быў пераможаны. Нягледзячы на гэты посьпех і папулярнасьць сярод заўзятараў, Догэрці пакінуў клюб неўзабаве пасьля фіналу, пасьля таго, як выявілася яго сувязь з жонкай фізіятэрапэўта.

На вакантны пост у 1977 годзе ўступіў Дэйв Сэкстан. Ён прышчапіў камандзе больш абарончы стыль, выклікаўшы незадаволенасьць сярод заўзятараў, якія аддаюць перавагу атакаваламу футболу Басьбі і Догэрці. Пасьля шэрагу няўдалых сэзонаў Сэкстан пакінуў клюб у 1981 годзе.

Яго пераемнікам стаў Рон Аткінсан, які адразу жа паставіў трансфэрны рэкорд, падпісаўшы кантракт з Браянам Робсонам з клюбу «Ўэст Бромўіч». У камандзе Аткінсана таксама гулялі такія вядомыя футбалісты як Эспэр Ольсэн, Гордан Стрэчан, Норман Вайтсайд і Марк Г’юз. Клюб выйграў кубак у 1983 і 1985 гадах, і Кубак Чэмпіёнаў у сэзоне 1985—86. Аднак у чэмпіянаце Ангельшчыне ў той год каманда заняла толькі чацьвертае месца. Дрэнная форма захавалася і ў наступным сэзоне, калі каманда была на грані вылету з Прэм’ер-Лігі. Пасьля гэтага Аткінсан быў зьняты з паста.

Эпоха Алекса Фэрг’юсана (1986 — 2013)[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Алекс Фэрг’юсан трэнэруе клюб з 1986 году

Алекс Фэрг’юсан зьмяніў Аткінсана на пасту галоўнага трэнэра каманды і вывеў яе на 11 месца па выніках чэмпіянату Ангельшчыны. Наступны сэзон (19871988), МЮ скончыў другім, а Браян Маклэйр стаў першым пасьля Джорджа Бэста бамбардзірам клюбу, забіўшым дваццаць галоў у чэмпіянаце. Аднак у сэзоне 1989 году каманда ізноў апынулася на грані вылету з Прэм’ер-Лігі, а Фэрг’юсан на грані адстаўкі. Аднак перамога ў трэцім крузе кубка Ангельшчыны над «Нотынггэм Форэст» дазволіла яму працягнуць працу з камандай, што прывяло да перамогі над «Крыстал Пэлас» у фінале. У сэзоне 1990—1991 гадоў «Манчэстэр Юнайтэд» выйграў Кубак уладальнікаў кубкаў, перамогшы ў фінале гішпанскую «Барсэлёну». Аднак у наступным годзе каманда выляцела з розыгрышу кубка Ангельшчыны на раньняй стадыі, прайграўшы клюбу «Лідс Юнайтэд». У 1991 годзе клюб выпусьціў свае акцыі на Лёнданскую біржу.

Прыезд у каманду Эрыка Кантаны ў лістападзе 1992 году аказаў добры ўплыў на вынікі, і ўжо ў сэзоне 1992—1993 гадоў «Манчэстэр Юнайтэд» стаў чэмпіёнам Ангельшчыны, упершыню пасьля 1967 году. Акрамя таго, у наступным сэзоне каманда зрабіла дубль, выйграўшы як чэмпіянат так і кубак краіны.

У сэзоне 1994—1995 Кантана атрымаў васьмімесячную дыскваліфікацыю за зьбіцьцё, нанесеныя заўзятару клюбу «Крыстал Пэлас» Мэцью Сімансу падчас гульні. Згуляўшы ўнічыю апошні матч чэмпіянату і саступіўшы ў фінале кубка «Эвэртану», каманда засталася без узнагарод. Пасьля гэтага Фэрг’юсан прадаў частку ключавых гульцоў і запрасіў у каманду шэраг маладых таленавітых футбалістаў, уключаючы Дэйвіда Бэкгэма і Пола Скоўлза. Новыя гульцы ўдала ўліліся ў склад і ў сэзоне 1995—1996 «Манчэстэр Юнайтэд» зноў аформіў дубль.

У 1997 годзе каманда зноў выйграла чэмпіянат, а Эрык Кантана завяршыў кар’еру ва ўзросьце 30 гадоў. Пачатак наступнага сэзону таксама складалася ўдала для каманды, але фінал не атрымаўся, і «Манчэстэр Юнайтэд» саступіў чэмпіёнства «Арсэналу». Сэзон 1998—1999 стаў найболей удалым для клюбу — ён выйграў чэмпіянат і кубак Ангельшчыны, а таксама Лігу чэмпіёнаў, стаўшы першым эўрапейскім клюбам, якому пакараўся падобны хэт-трык у адным сэзоне. Каманда выйграла чэмпіянат у 2000 і 2001 гадах, але на эўрапейскай арэне выступала няўдала. Сэзон 2002 быў скончаны на трэцім месцы, аднак у наступным годзе каманда ізноў выйграла чэмпіянат Ангельшчыны. У наступных сэзонах каманда выступала ня так удала. Наступнае чэмпіёнства каманда выйграла ў 2007 годзе. 13 траўня 2005 году бізнэсовец Малкалм Глэйзэр атрымаў кантрольны пакет акцыяў у клюбе коштам каля 1,47 мільярду амэрыканскіх даляраў. 16 траўня ён павялічыў сваю дзель да 75 адсоткаў, неабходных для атрыманьня права зьняць акцыі клюбу з гандлю Лёнданскай біржы. Клюб зноў стаў прыватным.

8 траўня 2013 году Алекс Фэрг’юсан абвясьціў аб рашэньні завяршыць трэнерскую кар'еру па заканчэньні сэзону 2012/13, пры гэтым застаўшыся ў клюбе ў якасці сябра рады дырэктараў, а таксама амбасадара клюбу. 9 траўня было абвешчана, што новым галоўным трэнерам клюбу стане Дэвід Моэс, які да гэтага трэніраваў «Эвэртан». Моэс падпісаў з клюбам шасьцігадовы кантракт.

Заўзятары[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Пасьля таго, як клюб выйграў чэмпіянат у 1956 годзе, ён стаў найболей наведвальным у лізе, пабіўшы папярэднія дасягненьні клюбу «Ньюкасл Юнайтэд». Пасьля авіякатастрофы ў Мюнхэне ў 1958 годзе ў клюбу значна дадалося заўзятараў.

На мяжы стагодзьдзяў у клюба ёсьць некалькі груп актыўных заўзятараў, сярод іх:

  • Independent Manchester United Supporters' Association
  • Manchester United Supporters Trust

Актуальны склад[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Па стане на 2 верасьня 2014 году

Пазыцыя Імя Год нараджэньня
1 Сьцяг Гішпаніі Бр Давід дэ Хэа 1990
2 Сьцяг Бразыліі Аб Рафаэл 1990
3 Сьцяг Ангельшчыны Аб Люк Шоў 1995
4 Сьцяг Ангельшчыны Аб Філ Джонз 1992
5 Сьцяг Аргентыны Аб Маркас Роха 1990
6 Сьцяг Паўночнай Ірляндыі Аб Джоні Эванз 1988
7 Сьцяг Аргентыны ПА Анхэль ды Марыя 1988
8 Сьцяг Гішпаніі ПА Хуан Мата 1988
9 Сьцяг Калюмбіі Нап Радамэль Фалькао (ар. Манака) 1986
10 Сьцяг Ангельшчыны Нап Ўэйн Руні (капітан) 1985
11 Сьцяг Бэльгіі ПА Аднан Янузай 1995
12 Сьцяг Ангельшчыны Аб Крыс Смолінг 1989
13 Сьцяг Даніі Бр Андэрс Ліндэгор 1984
16 Сьцяг Ангельшчыны ПА Майкл Кэрык 1981
17 Сьцяг Нідэрляндаў ПА Дэлі Блінд 1990
18 Сьцяг Ангельшчыны ПА Эшлі Янг 1985
Пазыцыя Імя Год нараджэньня
20 Сьцяг Нідэрляндаў Нап Робін ван Пэрсі 1983
21 Сьцяг Гішпаніі ПА Андэр Эрэра 1989
24 Сьцяг Шатляндыі ПА Дэрэн Флэтчэр 1984
25 Сьцяг Эквадора ПА Антоніё Валенсія 1985
28 Сьцяг Бразыліі ПА Андэрсан 1988
31 Сьцяг Бэльгіі ПА Маруан Фэляйні 1987
35 Сьцяг Ангельшчыны ПА Джэс Лінгард 1992
36 Сьцяг Бэльгіі Аб Марнік Вэрмэйль 1992
37 Сьцяг Швайцарыі Аб Сайдзі Янка 1995
40 Сьцяг Ангельшчыны Бр Бэн Амас 1990
41 Сьцяг Ангельшчыны Аб Рыс Джэймз 1993
42 Сьцяг Ангельшчыны Аб Тайлер Блэкет 1994
44 Сьцяг Бразыліі ПА Андрэас Пэрэйра 1996
48 Сьцяг Ангельшчыны Нап Ўіл Кін 1993
49 Сьцяг Ангельшчыны Нап Джэймз Ўілсан 1995
50 Сьцяг Ангельшчыны Бр Сэм Джонстан 1993

Вядомыя гульцы[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Галоўныя трэнэры[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Трафэі[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Пераможаныя трафэі клюбу

Іншыя ўзнагароды[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  • Найлепшая абарона чэмпіянату Ангельшчыны: 16
    • Пераможца ў: 1908, 1911, 1952, 1956, 1957, 1965*, 1967*, 1977*, 1983, 1990*, 1993, 1994, 1996, 1997, 2003, 2007 (* — некалькі пераможцаў)
  • Каманда году па вэрсіі канала BBC Sports: 2
    • Пераможца ў: 1968, 1999

Рэкорды[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Статыстыка ў вышэйшым дывізіёне[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

«Манчэстэр Юнайтэд» правёў у Прэм’ер-лізе 79 сэзонаў (больш толькі «Эвэртан», «Астан Віла», «Лівэрпул» і «Арсэнал») сканчаючы чэмпіянат на наступных месцах:

1 16 12 2
2 12 13 4
3 6 14 2
4 7 15 2
5 2 16 2
6 2 17 1
7 2 18 3
8 6 19 1
9 3 20 0
10 1 21 2
11 3 22 2

«Манчэстэр Юнайтэд» зьяўляецца адным з трох клюбаў (нароўні зь «Лівэрпулем» і «Арсэналам»), якія сканчалі чэмпіянат на першым месцы часьцей чым на якім-небудзь іншым.

Папярэднік
Рэал Мадрыд
Кубак эўрапейскіх чэмпіёнаў
1998—1999
Фіналіст: Баварыя
Наступнік
Рэал Мадрыд

Крыніцы[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Вонкавыя спасылкі[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Commons-logo.svg  Манчэстэр Юнайтэдсховішча мультымэдыйных матэрыялаў