Менск

Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі.

Перайсьці да: навігацыя, пошук
Гэтая назва мае некалькі сэнсаў. Калі вас цікавяць іншыя сэнсы, глядзіце таксама Менск (неадназначнасьць).

Каардынаты: 53°54′08″ пн. ш. 27°33′41″ у. д. (G)(O)

Менск
Панарама Менску
Герб Сьцяг
Раён Менскі раён
Вобласьць Менская вобласьць
Першыя згадкі 1067
Плошча 305,47 км²
Насельніцтва
 - з прыгарадамі		 1 829 000[1]
3 316 700
Тэлефонны код +375 17
Аўтамабільны код 7
Паштовы індэкс 220001—220141 (з выключэньнямі), 223010
Геаграфічныя каардынаты 53°54′08″ пн. ш. 27°33′41″ у. д. (G)
Часавы пас
 - улетку		 +2
+3
Мэр в. а. Мікалай Ладуцька[2]
Месцазнаходжаньне Менску
Менск
Менск
Менск

Менск — сталіца Беларусі, адміністрацыйны цэнтар Менскай вобласці і Менскага раёну. Горад зьяўляецца палітычным, эканамічным, сацыяльным, транспартным, культурным і навуковым цэнтрам краіны. Ляжыць на рацэ Сьвіслач, плошча гораду складае 305,47 км². Менск адносіцца да старэйшых гарадоў Эўропы. Геаграфічныя каардынаты (нулявы кілямэтар): 53° 54' 8" паўночнай шырыні, 27° 33' 41" усходняй даўжыні.

Зьмест

Этымалёгія назвы

Некаторыя навукоўцы лічаць, што назва гораду паходзіць ад невялікай рэчкі Менкі, на якой быў заснаваны Менск. Іншыя лічаць, што назва гораду паходзіць ад славянскага слова «мена», «мяняць». Бо горад знаходзіўся на скрыжаваньні гандлёвых шляхоў, дзе і адбываўся абмен таварамі. Існуе таксама легенда, што заснавальнікам гораду быў знахар-асілак, волат Менеск, які пабудаваў на месцы цяперашняга Менску свой млын, на якім малоў муку з каменьня. Пазьней, у XVII стагодзьдзі, пад уплывам польскай мовы слова Менск пачало паступова трансфармавацца ў сучасную форму — Мінск. Але гэта форма назвы ня мела шырокага ўжываньня на Беларусі і толькі 29 ліпеня 1939 году пастановай Вярхоўнай Савета БССР імя гораду было зьменена зь Менску на Мінск.

У 1991 годзе гарадзкі савет народных дэпутатаў накіраваў Вярхоўнаму Савету просьбу аб вяртаньні гораду гістарычнай назвы «Менск», але гэтай просьбе было адмоўлена.

Геаграфія

Кліматычная дыяграма Менску

Менск знаходзіцца ў паўднёва-ўсходняй частцы Менскага ўзвышша.

Клімат памерана-кантынэнтальны, са значным уплывам атлянтычнага марскога паветра. Лета цёплае, але не гарачае. Сярэднясутачная тэмпэратура ліпеня +18°C. Зімы мяккія, з частымі адлігамі, сярэднясутачная тэмпэратура студзеня −7°C. У апошнія гады адзначаецца тэндэнцыя да павелічэньня тэмпэратуры ў зімовы пэрыяд.

Гісторыя

Асноўны артыкул: Гісторыя Менску
п • а • р
Гістарычныя раёны Менску   Сьцяг Менску
Цэнтар Валокі Полацкія • Высокі Рынак • Замчышча • Земляны Вал • Лавы • Нізкі Рынак • Новае Места • Цёмныя Крамы Герб Менску
Прадмесьці Араны • Архірэйская Слабодка • Весялоўка • Грушаўка • Добрыя Мысьлі • Доўгі Брод • Залатая Горка • Козыраўскае • Кальварышкі • Кальварыя • Камароўка • Кашары • Крупцы • Людамонт • Ляхаўка • Лошыца • Міхалянка • Мядзьведжына • Пляшчанка • Пярэспа • Пятніцкае • Пятроўшчына • Ракаўскае • Раманаўская Слабада • Сакалянка • Сенажаны • Серабранскія Млыны • Старажоўка • Старосьцінская Слабада • Стромкі Бераг • Татарская Слабада • Траецкае • Тры Карчмы • Тучынка • Уборкі • Цівалі


Адміністрацыйны падзел

Адміністрацыйны падзел гораду быў арганізаваны ў 1938 годзе ў сувязі са значным ростам яго насельніцтва (218 тыс. чалавек). Пастановай ЦВК БССР ад 17 сакавіка 1938 году былі ўтвораны Сталінскі (з 2 лістапада 1961 году — Заводзкі), Варашылаўскі (з 2 лістапада — Савецкі) і Кагановіцкі (з 20 ліпеня 1957 года — Кастрычніцкі) раёны. Сучасны горад падзелены на 9 адміністрацыйных раёнаў:

Адмінінстрацыйны падзел Менску

  1.      Цэнтральны раён

  2.      Савецкі раён

  3.      Першамайскі раён

  4.      Партызанскі раён

  5.      Заводзкі раён

  6.      Ленінскі раён

  7.      Кастрычніцкі раён

  8.      Маскоўскі раён

  9.      Фрунзэнскі раён


Мікрараёны

Менск. Выгляд з космасу (NASA).

Насельніцтва

Адукацыя і навука

Вышэйшыя навучальныя ўстановы: Акадэмія кіраваньня пры Прэзыдэнце Рэспублікі Беларусь, Акадэмія Міністэрства ўнутраных справаў Рэспублікі Беларусь, Беларускі дзяржаўны аграрны тэхнічны ўнівэрсытэт, Беларуская дзяржаўная акадэмія мастацтваў, Беларуская дзяржаўная акадэмія музыкі, Беларускі дзяржаўны ўнівэрсытэт фізычнай культуры, Беларускі дзяржаўны мэдыцынскі ўнівэрсытэт, Беларускі дзяржаўны пэдагагічны ўнівэрсытэт імя Максіма Танка, Беларуская дзяржаўная сельскагаспадарчая акадэмія, Беларускі дзяржаўны тэхналягічны ўнівэрсытэт, Беларускі дзяржаўны ўнівэрсытэт інфарматыкі і радыёэлектронікі, Беларускі дзяржаўны ўнівэрсытэт культуры, Беларускі дзяржаўны эканамічны ўнівэрсытэт, Беларускі дзяржаўны ўнівэрсытэт, Менскі дзяржаўны вышэйшы авіяцыйны коледж, Міжнародны дзяржаўны экалягічны ўнівэрсытэт імя Андэря Сахарава, Менскі дзяржаўны вышэйшы радыётэхнічны коледж, Менскі дзяржаўны лінгвістычны ўнівэрсытэт.

Акадэмія навук Рэспублікі Беларусь

Культура

Тэатры:

Кінатэатры: «Аўрора», Аўтакінатэатар, «Беларусь», «Берасьце», Дом Кіно, «Дружба», «Камсамолец», «Кастрычнік», «Кіеў», «Масква», «Мір», «Перамога», «Піянэр», «Ракета», «Салют», «Цэнтральны», «Электрон»

Музэі: Беларускі дзяржаўны музэй гісторыі Вялікай Айчыннай Вайны, Дзяржаўны музэй гісторыі тэатра і музыкі Рэспублікі Беларусь, Дзяржаўны літаратурны музэй Янкі Купалы, Дзяржаўны літаратурны музэй Якуба Коласа, Нацыянальны музэй гісторыі і культуры Беларусі.

Транспарт

Тралейбус МАЗ-103Т

Менск зьяўляецца буйным транспартным цэнтрам. Перавозку пасажыраў выконваюць 9 трамвайных лініяў, каля 70 тралейбусных, звыш 100 аўтобусных, 2 лініі мэтро, маршрутныя таксоўкі.

У горадзе знаходзяцца тры аўтавакзалы — Цэнтральны (цяпер на рэканструкцыі), Маскоўскі і Ўсходні — некалькі аўтобусных і чыгуначных станцыяў, пасажырскі аэрапорт Мінск-1. Міжнародны аэрапорт Мінск-2 знаходзіцца на адлегласьці ў 40 км ад гораду. Даўжыня менскай кальцавой аўтадарогі складае болей за 56 км.

Спорт

Інфармацыя для турыстаў

Гарады-пабрацімы

Па стане на студзень 2008 году Менск мае 14 пародненых гарадоў[3]:

Іншая інфармацыя

Менск займае найніжэйшае сярод эўрапейскіх гарадоў месца ў сьвеце паводле якасьці жыцьця. Такія вынікі дасьледаваньня міжнароднай кампаніі Мэрсэр якасьці жыцьця ў 215 гарадох сьвету — Mercer’s 2008 Quality of Living survey.[4][5]

На першым месцы ўжо другі год запар Цюрых, другое падзяляюць Вена і Жэнэва. Сярод усходнеэўрапейскіх гарадоў наперадзе — Прага (71-е месца). Вільня — на 78-м, Варшава — на 85-м, Рыга — на 89-м. Менск займае 183-е месца — найніжэйшае з усіх гарадоў Эўропы, якія ўвайшлі ў сьпіс.

Глядзіце таксама

Крыніцы

  1. ^ У 14 гарадах Беларусі колькасць насельніцтва перавышае 100 тыс. чалавек // Наша Ніва, 26 сакавіка 2009 г.
  2. ^ Радыё Свабода. Лукашэнка зьняў Паўлава з пасады старшыні Менгарвыканкаму
  3. ^ http://minsk.gov.by/cgi-bin/org_ps.pl?lang=ru&k_org=3604&mode=doc&doc=3604_2
  4. ^ Quality of Living global city rankings – Mercer survey(анг.)
  5. ^ Менск — апошні ў Эўропе

Вонкавыя спасылкі

 Менск — сховішча мультымэдыйных матэрыялаў

п • а • р
Славутасьці Менску
Помнікі  · Музэі  · Храмы  · Тэатры  · Сьвіслач  · Заапарк  · Пляц Волі  · Траецкае прадмесьце  · Музэй ВАВ  · Бібліятэка  · Вакзал  · Мэтро  · Аэрапорт  · Дзіцячая чыгунка  · ФК «Дынама»  · ХК «Дынама»  · Стадыён «Дынама»  · Курапаты  · Вядомыя менчукі
п • а • р
Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Беларусі
Сталіца Менск Мапа Беларусі
Вобласьці Берасьцейская • Віцебская • Гарадзенская • Гомельская • Магілёўская • Менская
п • а • р
Гарады-героі
п • а • р
Сталіцы Эўропы
Амстэрдам  · Андора ля Вэлья  · Анкара  · Астана  · Афіны  · Баку  · Браціслава  · Брусэль  · Будапэшт  · Бухарэст  · Бэрлін  · Бэрн  · Бялград  · Вадуц  · Валета  · Варшава  · Ватыкан  · Вена  · Вільня  · Дублін  · Ерэван  · Заграб  · Кіеў  · Кішынёў  · Капэнгаген  · Лісабон  · Лёндан  · Любляна  · Люксэмбург  · Мадрыд  · Менск  · Манака  · Масква  · Нікасія  · Осла  · Парыж  · Падгорыца  · Прага  · Рэйк'явік  · Рыга  · Рым  · Сан-Марына  · Сараева  · Скоп'е  · Сафія  · Стакгольм  · Талін  · Тырана  · Хэльсынкі
Іншыя тэрыторыі Гібральтар  · Дуглас  · Лонг'ір  · Маарыанхаміна  · Сэнт-Пітэр-Порт  · Сэнт-Хэльер  · Торсхавн  · Эпіскопі
Непрызнаныя дзяржавы Прыштына  · Стэпанакерт  · Сухумі  · Ціраспаль  · Цхінвалі
Атрымана з «http://be-x-old.wikipedia.org/wiki/%D0%9C%D0%B5%D0%BD%D1%81%D0%BA»
Асабістыя прылады