Плян Барбароса

Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі
Перайсьці да: навігацыі, пошуку
Апэрацыя Барбароса
Operation Barbarossa.jpg
Дата: 22 чэрвеня5 сьнежня 1941
Месца: Беларусь, Летува, Латвія, Украіна, Эстонія, Смаленская вобласьць, Ленінградзкая вобласьць, Пскоўская вобласьць, Курская вобласьць, Белгародзкая вобласьць, Арлоўская вобласьць
Прычына: правал перамоў паміж СССР і Трэцім Райхам аб далучыньні СССР да Бэрлінскага пакту[a].
Вынік: апэратыўны — параза савецкіх войскаў у прымежных бітвах і адступленьне на тэрыторыю РСФСР;

стратэгічны вынік — правал пляну разграміць СССР падчас кампаніі 1941-га году — бліцкрыгу Трэцяга райха.

Тэрытарыяльныя
зьмены:
Беларусь, Летува, Латвія, Украіна, Эстонія, Смаленская вобласьць, часткі Ленінградзкай вобласьці, Пскоўскай вобласьці, Курскай вобласьці, Белгародзкай вобласьці, Арлоўскай вобласьці перайшлі пад акупацыйную ўладу Трэцяга Райху.
Супернікі
Сьцяг Нямеччыны 1933 Трэці Райх
Flag of First Slovak Republic 1939-1945.svg Славаччына
Сьцяг Румыніі Румынія
Сьцяг Вугоршчыны Вугоршчына
Flag of Independent State of Croatia.svg Харватыя
Flag of Italy (1861-1946).svg Італія
Flag of Belarus (1918, 1991-1995).svg Беларускія добраахвотнікі
Flag of Spain (1938 - 1945).svg Гішпанскія добраахвотнікі
Flag of Philippe Pétain, Chief of State of Vichy France.svg Францускія добраахвотнікі
Flag of Ukrainian People's Republic (non-official, 1917).svg Украінскія добраахвотнікі
Flag of Latvia.svg Латыскія добраахвотнікі
Flag of Lithuania (1988-2004).svg Летувіскія добраахвотнікі
Flag of Estonia.svg Эстонскія добраахвотнікі

Flag of Finland (1918).svg Фінляндыя[b]


Flag of Belarus (1918, 1991-1995).svg Беларуская Самаабарона
Flag of Ukraine.svg Палеская сеч[c]
Сьцяг СССР СССР
Камандуючыя
Standarte Adolf Hitlers.svg Адольф Гітлер

Сьцяг Нямеччыны 1933 Вальтэр фон Браўхіч
Сьцяг Нямеччыны 1933 Вільгельм Рытэр фон Леб
Сьцяг Нямеччыны 1933 Федар фон Бок
Сьцяг Нямеччыны 1933 Гэрд фон Рундштэт
Сьцяг Нямеччыны 1933 Эрых фон Манштэйн
Сьцяг Нямеччыны 1933 Гюнтэр фон Клюге
Сьцяг Нямеччыны 1933 Гэйнц Гудэрыян
Сьцяг Нямеччыны 1933 Максыміліян фон Вэйхс
Standard of Marshal Ion Antonescu.svg Ён Антанэску
Flag of Italy (1861-1946).svg Джаваньні Мэсэ
Flag of Italy (1861-1946).svg Італё Гарыбольдзі
Standard of the Regent of Hungary (1920–1944).svg Міклаш Хорці
State President Slovakia 1939.svg Ёзэф Ціса
Flag of First Slovak Republic 1939-1945.svg Фэрдынанд Чатлаш
Flag of First Slovak Republic 1939-1945.svg Ёзэф Туранец
Standard of the Poglavnik of NDH.svg Антэ Павеліч
Flag of Spain (1938 - 1945).svg Аўгустын Грандэс Муньёс
Flag of Belarus (1918, 1991-1995).svg Уладзімер Качан
Flag of Ukrainian People's Republic (non-official, 1917).svg Раман Шухевіч


Presidential Standard of Finland (1920-1944 1946-1978).svg Рыста Руці
Flag of Finland (1918).svg Карл Манэргейм


Flag of Belarus (1918, 1991-1995).svg Міхал Вітушка
Flag of Belarus (1918, 1991-1995).svg Усевалад Родзька
Flag of Belarus (1918, 1991-1995).svg Якуб Харэўскі

Flag of Ukraine.svg Тарас Бульба-Баравец
Сьцяг СССР Ёсіф Сталін
Сьцяг СССР Сямён Цімашэнка
Сьцяг СССР Фёдар Кузьняцоў
Сьцяг СССР Дзьмітры Паўлаў
Сьцяг СССР Міхаіл Кірпінос
Сьцяг СССР Георгі Жукаў
Сьцяг СССР Іван Цюленяў
Сьцяг СССР Лаўрэнці Берыя
Колькасьць
3,8 млн. чалавек[1][2]


7 200 гарматаў і мінамётаў[2]
4 300 танкаў[3]


4 389 самалётаў[4]
5,5 млн.. чалавек[1]


52 666 гарматаў і мінамётаў[5]
25 000 танкаў і САУ


40 000 самалётаў (спраўных 11,357[6])
Страты
каля 800 000 забітымі/зьніклымі бязь вестак 4 млн. забітымі і ўзятымі ў палон

Плян Барбароса — кодавы назоў пляна вайны Нямеччыны супраць СССР, які быў прыняты ў сьнежні 1940 году. Распрацоўка пляна «Барбароса» распачалася 21 ліпеня 1940 году. Плян, канчаткова распрацаваны пад кіраўніцтвам генэрала Ф. Паўлюса, быў зацьверджаны 18 сьнежня 1940 дырэктывай Вярхоўнага галоўнакамандуючага вермахта № 21.

Прадугледжваўся вокамгненны разгром асноўных сілаў Чырвонай Арміі на захад ад рэк Дняпро і Заходняя Дзьвіна, ў далейшым вызначалася захапіць Маскву, Ленінград і Данбас з наступным выхадам на лінію Архангельск — Волга — Астрахань.

Меркаваная працягласьць асноўных баявых дзеяньняў — 2-3 месяцы — так званая стратэгія «бліцкрыгу» (ням.: Blitzkrieg). Плян ваенных дзеяньняў прадугледжваў і ажыцьцяўленьне буйных эканамічных мерапрыемстваў (Плян Ольдэнбург) па эксплёатацыі захопленай савецкай тэрыторыі. Быў створаны эканамічны штаб, цалкам асобны ад генэральнага штаба.

Заўвагі[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  1. ^ Па некаторым сведчаньням СССР таксама рыхтаваўся да нападу на Нямеччыну.
  2. ^ Фінляндыі ўступіла ў вайну пасьля бамбардыроўкі тэрыторыі Фінляндыі савецкай авіяцыяй 25 ліпеня 1941 року, што фактычна азначала аб аб'яве СССР вайны Фінляндыі.
  3. ^ Атрады Беларускай Самаабароны на чале з Усеваладам Родзькам, Міхалам Вітушкай, Якубам Харэўскім ў хаўрусе з Палескай Сеччу Тараса Бульбы-Бараўца дзейнічалі на Палесьсі самастойна, незалежна ад нямецкага камандваньня.

Крыніцы[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  1. ^ а б Glantz, David, The Soviet‐German War 1941–45:Myths and Realities: A Survey Essay. page 17.
  2. ^ а б Clark, Lloyd, Kursk: The Greatest Battle: Eastern Front 1943, 2012, page 73
  3. ^ Glantz (1995), p. 32.
  4. ^ Bergström, ст. 130
  5. ^ Боевой и численный состав Вооруженных Сил СССР в период Великой Отечественной войны (1941—1945 гг.). Статистический сборник № 1 (22 июня 1941 г.)
  6. ^ Bergström 2007, p. 131-2: Uses Soviet Record Archives including the Rosvoyentsentr, Moscow; Russian Aviation Research Trust; Russian Central Military Archive TsAMO, Podolsk; Monino Air Force Museum, Moscow.

Літаратура[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  • B. H. Liddell Hart. History of the Second World War. — New York: G.P. Putnam's Sons, 1971.
  • Кізіма С.А., Лянцэвіч В.М., Самахвалаў Дз.С. Гісторыя Беларусі: Курс лекцый. – Мн.: Выд-ва МІК, 2003.