Рэспубліка Комі

Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі
Перайсьці да: навігацыі, пошуку
Адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка
Рэспубліка Комі
рас. Республика Коми, комі-зыр. Коми республика
Coat of Arms of the Komi Republic.svg
Flag of Komi.svg
Герб Сьцяг
Гімн: «Север, наш родимый край»
Агульныя зьвесткі
Краіна Расея
Статус Рэспубліка
Уваходзіць у Паўночна-заходнюю фэдэральную акругу
Адміністрацыйны цэнтар Сыктыўкар
Найбольшы горад Сыктыўкар
Іншыя буйныя гарады Сыктыўкар, Варкута, Ухта.
Дата ўтварэньня 26 сакавіка 1992
Кіраўнік Вячаслаў Гайзер
Насельніцтва (2010)
901 642 (12-е месца)
Шчыльнасьць 2,56 чал/км² чал./км²
Нацыянальны склад расейцы- 65,1%, комі-зыране- 23,7%, украінцы- 4,2%, татары- 1,3%, беларусы- 1,0%
Канфэсійны склад Праваслаўныя
Плошча 416 774 км² (13-е месца)
Вышыня па-над узр. м.
 · найвышэйшая кропка

 1895 м
Месцазнаходжаньне Рэспублікі Комі
Рэспубліка Комі на мапе
Мапа Рэспублікі Комі
Рэспубліка Комі, мапа
Мэдыя-зьвесткі
Часавы пас +4
Інтэрнэт-дамэн .ko
Код аўтам. нумароў 11
Афіцыйны сайт
Commons-logo.svg   Дадатковыя мультымэдыйныя матэрыялы

Рэспу́бліка Комі (рас. Республика Коми, комі-зыр. Коми республика) — рэспубліка ў складзе Расейскае Фэдэрацыі і яе роўнапраўны суб'ект[1]. Знаходзіцца ў складзе Паўночна-Заходняе фэдэральнае акругі Расеі. Мяжуе з Архангельскай вобласьцю, Ненецкай АА, Ямала-Ненецкай АА, Ханты-Мансійскай АА, Пермскім краем і Кіраўскай вобласьцю. Сталіца — места Сыктыўкар (літаральна ў перакладзе з комі-зыранскай мовы — Сысольск, Места ракі Сысала).

Гісторыя[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Землі комі-зыранаў у складзе Наўгародзкае Зямлі.

У Сярэднявечча сучасная тэрыторыя Рэспублікі Комі належыла Наўгародзкай Зямлі. У канцы XV ст. ў выніку захопу Маскоўскай дзяржавай Наўгародзкіх земляў тэрыторыі, на якіх пражывалі зыране, апынуліся пад уладай маскоўскіх цароў. Цікавым зьяўляецца той факт, што ўжо ў 18 стагодзьдзі ў басэйне ракі Ўхты пачалася саматужная здабыча нафты.

За часамі Расейскай імпэрыі сучасная тэрыторыя Комі ўваходзіла ў Архангелагародзкую губэрню ў якасьці трох паветаў — Яранскага, Сольвычагодзкага й Пячорскага паветаў. Напярэдадні Кастрычніцкае рэвалюцыі зямля комі была падзеленая паміж Архангельскай і часткова Валагодзкай, Вяцкай ды Пермскай губэрнямі.

Архангельская, Валагодзкая, Вяцкая ды Пермская губэрні, паміж якімі ў часы Расейскае Імпэрыі была падзелена зямля комі-зыранаў.

22 жніўня 1921 году была ўтвораная АВ Комі (Зыранаў), якая падзялялася на 4 паветы: Сысольскі, Усьць-Вымскі, Усьць-Куломскі і Іжма-Пячорскі. У 1923 і 1929 гадох да аўтаномнае вобласьці былі далучаны адпаведна часткі Чардынскага павету Пермскае губэрні і Слудзкая воласьць разам зь сялом Усьць-Цыльма.

Аўтаномная Вобласьць Комі (Зыранаў).

З 14 студзеня 1929 году па 5 сьнежня 1936 гады вобласьць уваходзіла ў Паўночны Край. 5 сьнежня 1936-га году вобласьць пераўтворана ў Комі Аўтаномную Савецкую Сацыялістычную Рэспубліку і непасрэдна ўвайшла ў склад РСФСР як роўнапраўны яе суб'ект.

Паўночны Край у складзе РСФСР.

26 сакавіка 1992 году Комі АССР пераўтворана ў Рэспубліку Комі ў складзе Расейскае Фэдэрацыі.

Адміністратыўнае дзяленьне[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

У нашыя часы рэспубліка Комі падзяляецца на 4 мескія акругі (Сыктыўкар, Інта, Ухта, Усінск, Варкута) і 15 раёнаў.

Нумар раёну на мапе Назва Назва ў арыґінале
1 Сыктыўкар Сыктывкар, Сыктывкар
2 Варкута Воркута, Вöркута
3 Інта Инта, Инта
4 Усінск Усинск, Ускар
5 Ухта Ухта, Уква
6 Муніцыпальны раён Вуктыл Муниципальный район Вуктыл, Вуктыл район
7 Іжэмскі муніцыпальны раён Ижемский муниципальный район, Изьва район
8 Княжпагосцкі муніцыпальны раён Княжпогостский муниципальный район, Княжпогост район
9 Кайгародзкі муніцыпальны раён Койгородский муниципальный район, Койгорт район
10 Корткераскі муніцыпальны раён Корткеросский муниципальный район, Кöрткерöс район
11 Муніцыпальны раён Пячора Муниципальный район Печора, Печора район
12 Прылускі муніцыпальны раён Прилузский муниципальный район, Луздор район
13 Муніцыпальны раён Саснагорск Муниципальный район Сосногорск, Сӧснагорт район
14 Сыктыўдзінскі муніцыпальны раён Сыктывдинский муниципальный район, Сыктывдін район
15 Сысальскі муніцыпальны раён Сысольский муниципальный район, Сыктыв район
16 Троіцка-Пячорскі муніцыпальны раён Троицко-Печорский муниципальный район, Мылдiн район
17 Удорскі муніцыпальны раён Удорский муниципальный район, Удора район
18 Вусьць-Вымскі муніцыпальны раён Усть-Вымский муниципальный район, Емдін район
19 Вусьць-Куломскі муніцыпальны раён Усть-Куломский муниципальный район, Кулöмдін район
20 Вусьць-Цылемскі муніцыпальны раён Усть-Цилемский муниципальный район, Чилимдін район
Адміністратыўнае дзяленьне рэспублікі Комі і нумарацыя раёнаў паводле табліцы.

Крыніцы[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]