Сылеская мова
Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі.
| Сылеская (Ślůnsko godka) | |
|---|---|
| Ужываецца ў: |  Польшча.svg){kind=small} Чэхія Нямеччына ЗША |
| Рэгіён: | Сылезія |
| Колькасьць карыстальнікаў: | каля 1 250 000 |
| Клясыфікацыя: | Індаэўрапейская Славянская |
| Афіцыйны статус | |
| Афіцыйная мова ў: | - |
| Рэгулюецца: | - |
| Код мовы | |
| ISO 639-1 | - |
| ISO 639-2(B) | sli |
| ISO 639-2(T) | sli |
| SIL | szl |
Сылеская мова (па-сылеску: Ślůnsko godka, па-польску: Język śląski або па-польску: Dialekt śląski) разглядаецца як дыялект польскай мовы альбо як асобная заходне-славянская мова, блізкая да чэскай і польскай моваў. Як можна даведацца з каталёгу Ethnologue, гэта верхне-сылескі дыялект польскай мовы, на якім размаўляюць польскія сылезцы з Верхняй Сылезіі.
Зьмест |
[рэдагаваць] Распаўсюджаньне
Большасьць карыстальнікаў гэтай мовы насяляюць Верхнюю Сылезію, падзеленую на дзьве часткі - паўднёва-заходнюю частку Польшчы і паўночна-ўсходнюю частку Чэхіі. У цяперашні час па-сылеску размаўляюць на тэрыторыі паміж гістарычнай мяжою Сылезіі на ўсходзе і лініяй, праведзенай праз Сыцаў і Пруднік на захадзе, а таксама і ў іншых месцах.
Па выніках апошняга перапісу насельніцтва, праведзенага ў Польшчы (2002), прыблізна 56 700 чалавек назвалі сылескую мову роднай [1], а таксама прыблізна 173000 чалавек назваліся сылезцамі па нацыянальнасьці [2]. Наогул, агульная колькасьць носьбітаў гэтай мовы (большасьць з каторых не вызнае яе за асобную мову) перавышае мільён чалавек. Таксама налічваецца каля 100000 сылескамоўных (цешынска-сылескамоўных), якія жывуць у Чэхіі; Цешынска-сылескі дыялект шырока распаўсюджаны і на тэрыторыі Польшчы, у Цешынскай Сылезіі. 10878 чалавек з Чэхіі лічаць сябе сылезцамі па нацыянальнасьці. Акрамя Польшчы і Чэхіі, на сылескай мове размаўляюць і ў іншых частках сьвету.
[рэдагаваць] Дыялект альбо мова?
Пункты гледжаньня на гэтае пытаньне ў розных дасьледчыкаў кардынальна розьняцца. Гэтае пытаньне стаіць і перад шэраговымі карыстальнікамі мовы, бо частка яе носьбітаў не прызнае яе за мову, а лічыць дыялектам польскай мовы, але частка носьбітаў вызнаюць сябе сылезцамі і лічаць сылескую мову адрознай ад польскай.
Калі клясыфікаваць яе як дыялект, то гэта самы самастойны з усіх польскіх дыялектаў. Калі лічыць яе асобнай мовай, то трэба прызнаць яе блізкую сувязь з польскай і чэскай мовамі, зь вялікім уплывам нямецкай мовы.
[рэдагаваць] Прыклад тэксту
Вось прыклад вершаванкі на сылескай мове:
Pjerůn
Jasny pjerůn ščilou z ńeba
Zaroz śe přežegnać čeba.
Пераклад на беларускую мову:
Пярун
Яркі пярун стрэльнуў зь неба -
Зараз жа перажагнуцца трэба.
[рэдагаваць] Глядзіце таксама
[рэдагаваць] Крыніцы
[рэдагаваць] Вонкавыя спасылкі
- Slonsko Lauba (сыл.)
| Славянскія мовы | |||
| Усходнеславянскія | беларуская | старабеларуская† | расейская | русінская | украінская | ||
| Заходнеславянскія | чэская | сылеская | кашубская | горнасорбская | палабская† | польская | славацкая | дольнасорбская | ||
| Паўднёваславянскія | баўгарская | царкоўнаславянская | македонская | стараславянская† | сэрбская | басьнійская | харвацкая | чарнагорская | славенская | ||
| Іншыя | праславянская† | русенорск† | славянасэрбская† | словіё | ||
| †мёртвая мова | |||
