Энрыка Фэрмі

Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі
Перайсьці да: навігацыі, пошуку
Энрыка Фэрмі
Enrico Fermi
Enrico Fermi 1943-49.jpg
Род дзейнасьці фізыка
Дата нараджэньня 29 верасьня 1901
Месца нараджэньня Сьцяг Італіі Рым, Італія
Грамадзянства Італія, Злучаныя Штаты Амэрыкі
Дата сьмерці 28 лістапада 1954
Месца сьмерці Сьцяг ЗША Чыкага, Іліной, ЗША

Энры́ка Фэ́рмі (па-італьянску: Enrico Fermi; 29 верасьня 1901, Рым — 28 лістапада 1954, Чыкага) — выбітны італьянскі фізык, адзін з заснавальнікаў квантавае фізыкі. Аўтар шэрагу адкрыцьцяў ядзернай фізыкі. Ляўрэат Нобэлеўскае прэміі па фізыцы 1938 году. Энрыка вядомы сваімі працамі па распрацоўцы першага ядзернага рэактару й унёскам у развіцьцё квантавай тэорыі, фізыкі ядра й часьцінак і статыстычнай мэханікі. Ён зьяўляецца адным з тых, каго называюць «бацькам атамнай бомбы»[1]. Ён шырока вядомы як адзін зь вельмі нямногіх фізыкаў, які атрымалі посьпехі як у тэарэтычнай фізыцы, гэтак і ў экспэрыментальнай.

Першы буйны ўнёсак Фэрмі зрабіў у статыстычную мэханіку. Пасьля таго, як аўстрыйскі навуковец Вольфганг Паўлі сфармуляваў прынцып забароны квантавых станаў у 1925 годзе, Фэрмі ўжыў гэты прынцып да ідэальнага газу, выкарыстоўваючы статыстычныя фармулёўкі, які цяпер вядомыя як статыстыка Фэрмі—Дырака. Сёньня часьцінкі, якія падпарадкоўваюцца гэтаму прынцыпу забароны, называюць «фэрміёнамі».

Атрымаўшы Нобэлеўскую прэмію, Фэрмі з жонкай і дзецьмі эміграваў у Злучаныя Штаты. Прычынай эміграцыі была палітыка фашысцкага ўрада Італіі ў дачыненьні да габрэяў. Жонка Фэрмі спавядала юдэйскую веру. Энрыка быў вядучым удзельнікам Мангэтанскага праекту. У ягоны гонар названы хімічны элемэнт фэрм.

Крыніцы[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Вонкавыя спасылкі[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Commons-logo.svg  Энрыка Фэрмісховішча мультымэдыйных матэрыялаў