Канфуцый

Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі
Перайсьці да: навігацыі, пошуку
Канфуцый
па-кітайску: 孔子 / 孔夫子
Konfuzius-1770.jpg
Імя пры нараджэньні Кун Цю
Дата нараджэньня прыкладна 551 год да н.э.
Месца нараджэньня Цюйфу
Дата сьмерці каля 479 год да н.э.
Месца сьмерці Цюйфу
Школа/традыцыя заснавальнік канфуцыянства
Асноўныя зацікаўленасьці сацыяльная філязофія
Значныя ідэі канфуцыянства

Канфу́цый (Кун Фуцы, па-кітайску: 孔子) — кітайскі філёзаф і заснавальнік канфуцыянства. Лічыцца, што Канфуцый жыў паміж 551 і 479 да нашай эры. Канфуцый нарадзіўся ў горадзе Цюфу кітайскага княства Лу (кіт. 鲁) пад імем Кун Цю. У дзесяць гадоў юнак Канфуцый стаў сіратой.

Канфуцый

Канфуцый заснаваў школу філязофіі, у цэнтры яго вучэньня знаходзіцца парадак, дасягненьне якога магчыма, стаўшы высокамаральным мужам (цзюнцзы, 君子). Вучэньне Канфуцыя закранае рэлігійны, філязофскі й грамадзка-палітычны сьветапогляды, пры гэтым у грамадзкай і палітычнай этыцы на пярэдні плян выступаюць нормы паводзін.

Найбуйнейшы ўплыў на стварэньне заходняй гуманітарнай гісторыі склаў яго твор Лунюй ("Гутаркі й суджэньні", 论语). Гэты твор разглядае й тлумачыць чатыры фундамэнтальныя паняцьці яго вучэньня: гуманнасьць (仁 Жэн), справядлівасьць (義 Йі), шанаваньне бацькоў (孝 Сяо) і рытуал (禮 Лі).

У 60-гадовым узросьце Канфуцый вяртаецца дамоў і сыстэматызуе літаратурны нашчадак мінулага — Шы цзінь (Кнігу Песень 詩經).

Створанае Канфуцыям вучэньне аказала моцны ўплыў на фарміраваньне і разьвіцьцё кітайскай цывілізацыі.

Творы[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  • Гутаркі і суджэньні (论语)

Вонкавыя спасылкі[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Commons-logo.svg  Канфуцыйсховішча мультымэдыйных матэрыялаў Канфуцый