Дамэн (біялёгія)
Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі.
Дамэн або надцарства — самы высокі ўзровень групоўкі арганізмаў у сыстэме, якая ўключае ў сабе адно ці некалькі царстваў. Тэрмін быў прапанаваны ў 1990 годзе Карлам Вёзэ, які разьдзяліў усе жывыя арганізмы на тры дамэны[1]::
- архэі (Archaea)
- эўбактэрыі (Eubacteria)
- эўкарыёты (Eukaryota)
Найболей радыкальнае разыходжаньне ад папярэдніх сыстэмаў заключалася ў тым, што бактэрыі былі падзелены на дзьве групы (архэі й эўбактэрыі), кожная зь якіх была роўназначнай да эўкарыётаў.
Часам гэтыя тры дамэны, а таксама вірусы (групу, што ня мае рангу) аб’ядноўваюць у таксон біёта[2], ранг якога часам вызначаюць як «наддамэн» ці «супэрдамэн».
[рэдагаваць] Альтэрнатыўныя сыстэмы групаў вышэйшага рангу
Апроч атрымаўшай шырокае прызнаньне сыстэмы Вёзэ, існуюць альтэрнатыўныя сыстэмы групаў вышэйшага ўзроўню, напрыклад:
- Сыстэма, у якой жывыя арганізмы падзяляюцца на дзьве імпэрыі (ці надцарства): эўкарыёты, пракарыёты, прычым апошнія адпавядаюць архэям і эўбактэрыям сыстэмы Вёзэ.
- Сыстэма зь пяці царстваў (далей не групаванымі): прокарыёты, пратысты, грыбы, расьліны й жывёлы, прычым апошнія чатыры царствы адпавядаюць імпэрыі (дамэну) эўкарыётаў.
[рэдагаваць] Крыніцы
- ^ Towards a Natural System of Organisms: Proposal for the Domains Archaea, Bacteria, and Eucarya, Woese C.R., Kandler O., Wheelis M.L., Proc. Natl. Acad. Sci., 1990 стар. 4576—4579
- ^ Таксон Biota в проекте The taxonomicon
| Таксанамічныя катэгорыі | |
|---|---|
|
Дамэн (надцарства) · Царства · Падцарства
Надтып/Нададдзел · Тып/Аддзел · Падтып/Пададдзел Надкляса · Кляса · Падкляса · Інфракляса Надатрад/Надпарадак · Атрад/Парадак · Падатрад/Падпарадак · Інфраатрад Надсямейства · Сямейства · Падсямейства Надтрыба · Трыба · Падтрыба Род · Падрод · Надсэкцыя · Сэкцыя · Падсэкцыя · Шэраг · Падшэраг Від · Падвід · Варыянт/Адмена · Пададмена · Форма · Падформа |
|
| Таксаномія — Бінамінальная намэнклятура | |
 |
Гэта — накід артыкула па біялёгіі. Вы можаце дапамагчы Вікіпэдыі, пашырыўшы яго. |
