Адкрыцьцё Амэрыкі

Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі
Перайсьці да: навігацыі, пошуку
Адкрыцьцё Амэрыкі, 1862

Адкрыцьцё Амэрыкі — падзея, у выніку якой для жыхароў Старога Сьвету стала вядомай новая частка сьветуАмэрыка, якая складаецца з двух кантынэнтаў.

Экспэдыцыі Хрыстафора Калюмба[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Хрыстафор Калюмб зьдзейсьніў чатыры экспэдыцыі ў Новы Сьвет, якія падрыхтавалі гішпанскія Каталіцкія каралі ў надзеі адкрыць карацейшы заходні шлях для гандлю з Індыяй.

Экспэдыцыі Хрыстафора Калюмба

1-я экспэдыцыя[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

1-я экспэдыцыя

Першая экспэдыцыя Хрыстафора Калюмба (14921493) у складзе 91 чалавека на суднах «Санта-Марыя», «Пінта», «Нінья» выйшла з Паляса-дэ-ля-Франтэра 3 жніўня 1492, ад Канарскіх астравоў павярнула на захад (9 верасьня), перасекла Атлянтычны акіян у субтрапічным поясе і дасягнула вострава Сан-Сальвадор у Багамскім архіпэлягу, дзе Хрыстафор Калюмб высадзіўся 12 кастрычніка 1492 (афіцыйная дата адкрыцця Амэрыкі). 14-24 кастрычніка Хрыстафор Калюмб наведаў шэраг іншых Багамскіх астравоў, а 28 кастрычніка-5 сьнежня адкрыў і абсьледаваў участак паўночна-ўсходняга ўзьбярэжжа Кубы. 6 сьнежня Калюмб дасягнуў в. Гаіці і рушыў уздоўж яго паўночнага берага. У ноч на 25 сьнежня флягманскі карабель «Санта-Марыя» сеў на рыф, але людзі выратаваліся. Калюмб на караблі «Нінья» 4-16 студзеня 1493 г. завяршыў абсьледаваньне паўночнага берага Гаіці і 15 сакавіка вярнуўся ў Кастылію.

2-я экспэдыцыя[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

2-я экспэдыцыя

2-я экспэдыцыя (14931496), якую Хрыстафор Калюмб узначаліў ужо ў чыне адмірала, і на пасадзе віцэ-караля зноў адкрытых земляў, складалася з 17 суднаў з экіпажам звыш 1,5 тыс. чалавек. 3 лістапада 1493 Калюмб адкрыў астравы Дамініка і Гвадэлюпа, павярнуўшы на паўночны захад, — яшчэ каля 20 Малых Антыльскіх астравоў, у тым ліку Антыгуа і Віргінскія, а 19 лістападавостраў Пуэрта-Рыка і падышоў да паўночнага берага Гаіці. 12-29 сакавіка 1494 Калюмб у пошуках золата зьдзейсьніў заваявальны паход унутар Гаіці, прычым перасек хрыбет Кардыльера-Сэнтраль. 29 красавіка-3 мая Калюмб з 3 суднамі прайшоў уздоўж паўднёва-ўсходняга берага Кубы, павярнуў ад мыса Крус на поўдзень і 5 мая адкрыў в. Ямайка. Вярнуўшыся 15 мая да мыса Крус, Калюмб прайшоў уздоўж паўднёвага ўзьбярэжжа Кубы да 84° заходняй даўгаты, выявіў архіпэляг Хардзінэс-дэ-ля-Рэйна, паўвостраў Сапата і востраў Пінас. 24 чэрвеня Хрыстафор Калюмб павярнуў на ўсход і абсьледаваў 19 жніўня-15 верасьня ўвесь паўднёвы бераг Гаіці. У 1495 Хрыстафор Калюмб працягнуў заваяваньне Гаіці; 10 сакавіка 1496 пакінуў востраў і 11 чэрвеня вярнуўся ў Кастылію.

3-я экспэдыцыя[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

3-я экспэдыцыя

3-я экспэдыцыя (1498—1500) складалася з 6 суднаў, 3 з якіх сам Хрыстафор Калюмб павёў праз Атлянтычны акіян каля 10° паўночнай шыраты. 31 ліпеня 1498 ён адкрыў востраў Трынідад, увайшоў з поўдня ў заліў Парыя, выявіў вусьце заходняга рукава дэльты ракі Арынока і паўвостраў Парыя, паклаўшы пачатак адкрыццю Паўднёвай Амэрыкі. Затым выйшаў у Карыбскае мора, падышоў да паўвострава Арая і 15 жніўня адкрыў востраў Маргарыта, а 31 жніўня прыбыў у горад Санта-Дамінга (на востраве Гаіці). У 1500 Хрыстафор Калюмб быў па даносе арыштаваны і адпраўлены ў Кастылію, дзе быў вызвалены.

4-я экспэдыцыя[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

4-я экспэдыцыя

4-я экспэдыцыя (15021504). Дамогшыся дазволу працягваць пошукі заходняга шляху ў Індыю, Калюмб з 4 суднамі дасягнуў 15 чэрвеня 1502 вострава Марцініка, 30 ліпеняГандураскага заліва і адкрыў зь 1 жніўня 1502 па 1 мая 1503 карыбскія берагі Гандураса, Нікарагуа, Коста-Рыкі і Панамы да заліва Ураба. Павярнуўшы затым на поўнач, 25 чэрвеня 1503 пацярпеў крушэньне ля вострава Ямайка; дапамога з Санта-Дамінга прыйшла толькі праз год. У Кастылію Хрыстафор Калюмб вярнуўся 7 лістапада 1504.

Кандыдаты ў першаадкрывальнікі[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Першаадкрывальнікамі Амэрыкі могуць лічыцца:

Літаратура[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  • Магидович И. П. История открытия и исследования Северной Америки. — М.: Географгиз, 1962.
  • Магидович И. П. История открытия и исследования Центральной и Южной Америки. — М.: Мысль, 1963.
  • Джон Ллойд и Джон Митчинсон. Книга всеобщих заблуждений. — Фантом Пресс, 2009.