Чыкага

Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі
Перайсьці да: навігацыі, пошуку
Чыкага
Чыкага
ChicagoSeal2.png Flag of Chicago, Illinois.svg
Герб Чыкага Сьцяг Чыкага
Першыя згадкі: 1795, назоў з 1833
Штат: Ілінойс
Акругі: Кук, ДуПэйдж
Мэр: Рычард М. Дэйлі
Плошча: 606.1 км²
Насельніцтва: 2 862 244 (2004)
Тэлефонны код: 312, 773
Геаграфічныя каардынаты: 41°50′13″ пн. ш. 87°41′4″ з. д. / 41.83694° пн. ш. 87.68444° з. д. / 41.83694; -87.68444Каардынаты: 41°50′13″ пн. ш. 87°41′4″ з. д. / 41.83694° пн. ш. 87.68444° з. д. / 41.83694; -87.68444
Чыкага на мапе Ілінойсу
Чыкага
Чыкага
Чыкага
Commons-logo.svg Галерэя здымкаў у Wikimedia Commons
http://egov.cityofchicago.org/

Чыкага (па-ангельску: Chicago) — трэці па колькасьці жыхароў (пасьля Нью-Ёрку і Лос-Анджэлесу) горад ЗША, другі па значнасьці фінансавы цэнтар краіны і найбуйнейшы транспартны вузел Паўночнай Амэрыкі. Разьмешчаны на паўднёва-заходнім узьбярэжжы возера Мічыган, у штаце Ілінойс; адміністрацыйны цэнтар акругі Кук (Cook County).

Насельніцтва Чыкага, паводле афіцыйных зьвестак на 2000 год, складае 2896 тыс. чалавек. Агламерацыя Чыкага (з рознымі прыгарадамі) завецца «Вялікі Чыкага» або «Краіна Чыкага» (па-ангельску: Chicagoland; назоў прапанаваны газэтай «Чыкага Трыб’юн» у пачатку XX стагодзьдзя); у ёй пражывае каля 10 млн чалавек.

Чыкага па праву лічыцца эканамічнай, прамысловай, транспартнай і культурнай сталіцай Сярэдняга Захаду. Неафіцыйна яго часам таксама завуць «Другі Горад» і «Горад Ветравеяў».

Гісторыя[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Чыкага зьявіўся на карце ў 1833 як пасёлак з насельніцтвам 350 чалавек. У 1837 годзе Чыкага атрымаў статут горада. Месцазнаходжаньне горада паміж усходнімі і заходнімі штатамі і разьвіцьцё чыгунак ператварыла Чыкага ў транспартны цэнтар ЗША.

У 1871 годзе вялікая частка горада згарэла ў Вялікім чыкагскім пажары. Гэта дало магчымасьць зноўку адбудаваць горад і паслужыла штуршком да станаўленьня Чыкага як цэнтру архітэктуры ЗША.

Першы ў сьвеце небасяг быў пабудаваны ў Чыкага ў 1885 году.

У 1890 годзе Чыкага быў другім па памерах горадам у ЗША (пасьля Нью-Ёрку) з насельніцтвам у 1,1 мільёна.

З ростам горада стаў адчувацца недахоп чыстай вады і праблемы з каналізацыяй, бо горад забруджваў возера Мічыган. У 1900 праблема была вырашаная разваротам ракі Чыкага, каб яна выцякала з возера Мічыган і будаўніцтвам вычышчальнага канала, накіраванага ў раку Ілінойс.

У 1920 годзе горад набыў міжнародную «славу» дзякуючы росту арганізаванай злачыннасьці, з знакамітымі гангстэрамі, такімі як Аль Капонэ.

У 1942 годзе ва Ўнівэрсітэце Чыкага у рамках праекту Манхэтэн была праведзеная першая ў сьвеце кіраваная ядзерная рэакцыя.

Геаграфія[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Паводле дадзеным United States Census Bureau, агульная плошча горада — 606,1 км² (234,0 мі²). Зь іх 588,3 км² (227,1 мі²) занята зямлёй і 17,8 км² (6,9 мі²) — вадой (2,94%).

Спорт[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Глядзіце таксама: Чыкага Булз і Чыкага Блэкхокс

Транспарт[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Грамадзкі транспарт[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Працу грамадзкага транспарту у Чыкага і прыгарадах забясьпечваюць тры агенцтвы:

Аўтобус CTA у Чыкага
  • CTA (Chicago Transit Authority) — Транспартная Адміністрацыя Чыкага кіруе другой па велічыні сыстэмай грамадзкага транспарту ў ЗША, якая улучае 152 аўтобусныя маршруты і 7 ліній мэтрапалітэну. Штодня CTA перавозіць 1,4 мільёна пасажыраў: аўтобусы перавозяць каля мільёну пасажыраў штодня, яшчэ паўмільёна чалавек карыстаецца цягнікамі мэтро. Маршруты CTA ахопліваюць увесь Чыкага і 40 бліжэйшых прыгарадаў. Блакітная і памяранцавая лініі цягнікоў CTA злучаюць цэнтар горада з гарадзкімі аэрапортамі.
  • Metra — сыстэма прыгараднага чыгуначнага паведамленьня, абслугоўвае Чыкага і шэсьць бліжэйшых акругаў штату Ілінойс і паўначны захад штату Індыяна. Цягнікі Metra абслугоўваюць каля 200 чыгуначных станцый, разьмешчаных на 11 лініях.
  • Pace — сыстэма прыгараднага аўтобуснага паведамленьня, абслугоўвае пераважна шэсьць прылеглых да Чыкага акругаў штата Ілінойс, а таксама некалькі маршрутаў у самім горадзе.

Аэрапорты[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Чыкага абслугоўваюць 2 буйных аэрапорты і некалькі дробных. Аэрапорт О’Хара (O’Hare) разьмешчаны гарадзкой рысай на захад ад Чыкага, хоць адміністрацыйна далучаецца да Чыкага. Гэта адзін з самых буйных аэрапортаў у сьвеце. Мае 4 тэрміналы: 1,2,3 — для унутрыамэрыканскіх авіяліній, і пяты тэрмінал — міжнародны. Другі аэрапорт Мідўэй (Midway) значна меньшы і разьмяшчаецца ў паўднёва-заходняй частцы горада.

Цікавыя факты[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  • Чыкага — прызнаны цэнтар архітэктуры ЗША. 5 з 10 самых высокіх будынкаў у ЗША і 10 з 50 самых высокіх будынкаў у сьвеце знаходзяцца ў Чыкага, улучаючы самы высокі будынак ЗША — Сырс-Таўэр.
  • Аэрапорт О’Хара змагаецца з аэрапортам у Атланце за званьне самага загружанага аэрапорта ў сьвеце. Паводле статыстыцы ён займае другое месца ў сьвеце па колькасьці перавезеных пасажыраў.

Вонкавыя спасылкі[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Commons-logo.svg  Чыкагасховішча мультымэдыйных матэрыялаў