Гімн Швайцарыі

Гульня на альпійскіх горнах

Нацыянальным гімнам Швайцарыі зьяўляецца «Швайцарскі псалом» (па-нямецку: Schweizerpsalm, па-француску: Cantique suisse, па-італьянску: Salmo svizzero, па-раманску: Psalm svizzer).

Гісторыя пачынаецца ў 1841, калі Альбэрык Цьвізыг (па-нямецку: Alberich Zwyssig, 1808—1854) — сьвятар і кампазытар з Уры — атрымаў ліст ад Леанарда Відмэра (па-нямецку: Leonhard Widmer, 1809—1867) — музыкі, журналіста і паэта з Цюрыха. У ліст быў укладзены тэкст патрыятычнай паэмы, напісанай Відмэрам, якую ён жадаў пакласьці на музыку. Цьвізыг вырашыў выкарыстаць музыку, напісаную ім для царкоўнага псалома «Diligam te Domine», і скончыў дапрацоўку музыкі 22 лістапада 1841 году, калі ўпершыню выканаў Швайцарскі псалм чатыром жыхарам Цуга.

З тых часоў псалм часта выконваўся падчас разнастайных патрыятычных падзей, але швайцарская Фэдэральная Рада неаднаразова адмаўляўся прызнаць Швайцарскі псалм у якасьці нацыянальнага гімну (сьцьвярджаючы, што грамадзяне самі павінны вырашаць, што выкарыстоўваць у якасьці нацыянальнага гімну).

У 1961 Швайцарскі псалм папярэдне замяніў «Rufst Du mein Vaterland» (на францускай: «O Monts indépendants»; на італьянскай: «Ci chiami o patria»; на рэтараманскім: «E clomas, tger paeis») — гімн Ёхана Рудольфа Віса (па-нямецку: Johann Rudolf Wyss, 1743—1818) на мэлёдыю «Божа захоўвай Каралеву» (факт падабенства з гімнам Вялікабрытаніі справакаваў некалькі дыпляматычных інцыдэнтаў).

Нарэшце пасьля сэрыі шматлікіх рэфэрэндумаў і галасаваньняў у швайцарскіх кантонах 1 красавіка 1981 ён быў зацьверджаны ў якасьці нацыянальнага гімну Швайцарыі.

Словы

Нямецкі тэкст Леанарда Відмэра (1809—1867) быў перакладзены на ўсе афіцыйныя мовы Швайцарыі.

• Нямецкі тэкст (па-нямецку: Schweizerpsalm) — словы Леанарда Відмэра (1809—1867)
• Францускі тэкст (па-француску: Cantique suisse) — словы Charles Chatelanat (1833—1907)
• Італьянскі тэкст (па-італьянску: Salmo svizzero) — словы Camillo Valsangiacomo (1898—1978)
• Рэтараманскія вэрсіі (па-раманску: Psalm svizzer):
  • Ладынскі тэкст — Gion Antoni Bühler (1825—1897)
  • Сурсыльванскі тэкст — Alfons Tuor (1871—1904)

Вонкавыя спасылкі

• Музыка гімна (бяз слоў)
• Арыгінальны тэкст і MP3 вэрсіі гімна на афіцыйных мовах Швайцарыі
• Гісторыя Швайцарскага Псалома: Якім чынам царкоўны псалм стаў нацыянальным гімнам