Капіталізм

Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі
Перайсьці да: навігацыі, пошуку

Капіталізм — эканамічная сыстэма, якая функцыянуе на аснове прыватнай уласнасьці, а так сама ўсеагульнай роўнасьці і свабодзе прадпрымальніцтва. Галоўнай мэтай пры прыняцьці эканамічных рашэньняў зьяўляецца павялічэньне капіталу і атрыманьне прыбытку. Капіталістычная сыстэма абапіраецца на наступныя прынцыпы:

  • свабоднага абароту тавараў і паслугаў;
  • свабоднай канкурэнцыі;
  • свабоднага абароту капіталу і сродкаў вытворчасьці.

Назва капіталізм часта ўжываецца для абазначэньня сыстэмы грамадзтва, эканомікі і палітыкі заходніх краінаў.

Нідзе ў сьвеце ня дзейнічае капіталізм у чыстым выглядзе. Звычайна існуюць наступныя абмежаваньні:

  • дзяржаўныя манаполіі — прыватныя манаполіі ў чыстым капіталізьме (свабодным рынку), немагчымы па яго прыродзе;
  • абмежаваньне абароту капіталу, звычайна праз дзяржаўны кантроль над банкаўскай сыстэмай;
  • дзяржаўнае гаспадарчае ўмяшаньне і пратэкцыянізм;
  • неаднолькавы падыход да ўдзельнікаў рынку, напрыклад праз ільготнае падаткаабкладаньне;
  • абмежаваньні свабоднага абарачэньня таварамі і паслугамі;
  • ліцэнзіяваньне і дзяржаўны заказ;
  • элемэнты дзяржаўнага кіраваньня эканомікай.

Капіталізм залежыць ад разьвіцьця фінансавай сыстэмы. Асновай фінансавай сыстэмы ў капіталізьме зьяўляюцца банкі і біржы. Для стабільнасьці капіталістычнай сыстэмы неабходна існаваньне стабільнай валюты. Паводле лібэральнай тэорыі, капіталістычная эканоміка становіцца тым менш эфэктыўнай, чым большую ролю ў ёй грае дзяржава.

Вонкавыя спасылкі[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Commons-logo.svg  Капіталізмсховішча мультымэдыйных матэрыялаў