Запарожжа

Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі
Перайсьці да: навігацыі, пошуку
Запарожжа
Запоріжжя
Герб Запорожья 2003 года.svg Прапор міста Запоріжжя.png
Герб Запарожжа Сьцяг Запарожжа
Першыя згадкі: 1770
Вобласьць: Запароская
Плошча: 240 км²
Насельніцтва (2012)
• колькасьць:
• шчыльнасьць:

Red Arrow Down.svg 770 461 [1]
3 210,3 чал./км²
Тэлефонны код: +380-61(2)
Паштовы індэкс: 69000-499
Геаграфічныя каардынаты: 47°50′16″ пн. ш. 35°08′18″ у. д. / 47.83778° пн. ш. 35.13833° у. д. / 47.83778; 35.13833Каардынаты: 47°50′16″ пн. ш. 35°08′18″ у. д. / 47.83778° пн. ш. 35.13833° у. д. / 47.83778; 35.13833
Запарожжа на мапе Ўкраіны
Запарожжа
Запарожжа
Запарожжа
Commons-logo.svg Галерэя здымкаў у Wikimedia Commons
Запароская меская рада

Запарожжа (па-ўкраінску: Запоріжжя) — места на паўднёвым усходзе Ўкраіны, на рацэ Дняпро. Адміністрацыйны цэнтар Запароскай вобласьці і Запароскага раёну. Плошча 330 км². Насельніцтва 770 461 чал. (2012).

Знаходзіцца за 444 км на паўднёвы ўсход ад Кіева. Чыгуначны вузел, рачны порт.

Этымалёгія назвы[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Места атрымала назву Запарожжа з тае прычыны, што яно знаходзілася ніжэй за дняпроўскія парогі (затопленыя ў выніку будаўніцтва ДнепраГЭСа).

Гісторыя[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  • 1770: заснаваньне Аляксандраўскай фартэцыі, зь якой зьвязваюць пачатак гісторыі сучаснага места; пачатковая назва паселішча — Аляксандраўскі пасад.
  • 1806: атрымаў статус места і назву Аляксандраўск, цэнтар павету.
  • 1919: у складзе ЎССР.
  • 1921: перайменаваньне места на Запарожжа.
  • 1939: цэнтар вобласьці.
  • 18 жніўня 1941 — сьнежань 1943: знаходзілася пад нямецкай акупацыяй.

Насельніцтва[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  • 1885 — 6707 чал.[2]
  • 1897 — 19 тыс. чал.[3]
  • 1923 — 44 тыс. чал.
  • 1939 — 289 тыс. чал.
  • 1959 — 449 тыс. чал.
  • 1971 — 676 тыс. чал.[4]
  • 1991 — 896,6 тыс. чал.[5]
  • 2001 — 817,9 тыс. чал.[6]

Эканоміка[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Прадпрыемсты чорнай (камбінат «Запарожсталь», завод «Днепраспэцсталь» і інш.) і каляровай (тытана-магніевы камбінат, алюмініевы завод і інш.) мэталюргіі, машынабудаваньня (электратэхнічнай прамысловасьці; вытворчыя аб’яднаньні «АЎТАЗАЗ», «Маторабудаўнік» і інш.), хімічнай і коксахімічнай, лёгкай, харчовай прамысловасьці.

Працуе Дняпроўская гідраэлектрастанцыя (ДнепраГЭС).

Выдатныя мясьціны[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  • Хортыца — найбольшая выспа на Дняпры, на якой у XVII ст. месьцілася Запароская Сеч.
  • ДнепраГЭС (1932, 1975)
  • Масты Праабражэнскага (1952)
  • Дзіцячая чыгунка — найдаўжэйшая ўва Ўкраіне (1972)
  • Комплекс забудовы «Соцгорад» (1929—1937)

Галерэя[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Месты-сябры[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Вядомыя асобы[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Крыніцы[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

  1. ^ Головне управління статистики у Запорізькій області (анг.)
  2. ^ Александровск // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона: В 86 томах (82 т. и 4 доп.). СПб, 1890—1907.
  3. ^ Запорожье // Историческая энциклопедия. В 16 т. — М.: Издательство «Советская энциклопедия», 1973—1982.
  4. ^ Запорожье // Большая советская энциклопедия, 3-е изд.: в 30 т. / Гл. ред. А.М. Прохоров. — М.: Сов. энциклопедия, 1969—1978.
  5. ^ Запорожье // Большой энциклопедический словарь / Гл. ред. В. П. Шишков. — М.: НИ «Большая Российская энциклопедия», 1998. — 640 с.: ил. ISBN 5-85270-262-5.
  6. ^ Про кількість та склад населення Запорізької області за підсумками Всеукраїнського перепису населення 2001 року (анг.)

Літаратура[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Вонкавыя спасылкі[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Commons-logo.svg  Запарожжасховішча мультымэдыйных матэрыялаў