Віцебскі павет
| Адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка | |
| Віцебскі павет | |
| Краіна | Вялікае Княства Літоўскае |
| Адміністрацыйны цэнтар | Віцебск |
| Старосты | Старосты віцебскія |
| Насельніцтва | гл. Дэмаграфія |
| Час існаваньня | кан. XIV ст. — 1772 |
| Месцазнаходжаньне Віцебскага павету | |
 |
|
Ві́цебскі паве́т — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Віцебскага ваяводзтва Вялікага Княства Літоўскага. Сталіца — места Віцебск.
Месты і мястэчкі: Азярышча, Вяліж, Гарадок, Калышкі, Лёзна, Мікулін, Сенна, Усьвяты, Янавічы.
Зьмест |
[рэдагаваць] Гісторыя
Утварыўся ў кан. XIV ст. па скасаваньні Віцебскага княства[1]. У 1508 з заснаваньнем Віцебскага ваяводзтва ўвайшоў у ягоны склад. У 1514 паўночная частка павету зь Вяліжам і Жэжыцам адыйшла да Маскоўскай дзяржавы[2].
Згодна з адміністрацыйна-тэрытарыяльнай рэформай (1565—1566), як і іншыя паветы Літвы, атрымаў удакладненыя межы. У 1582 па заканчэньні Інфлянцкай вайны ў склад павету вярнулася Вяліская воласьць[3].
У выніку першага падзелу Рэчы Паспалітай (1772) тэрыторыя павету апынулася ў складзе Расейскай імпэрыі.
[рэдагаваць] Дэмаграфія
У сяр. XVII ст. Віцебскі павет налічваў 10 035 дымоў. Паводле сучасных падлікаў, да Трынаццацігадовай вайны (1654—1667) колькасьць насельніцтва складала каля 70 тыс. чал., па вайне яно скарацілася да 27 тыс. чал.[4]
[рэдагаваць] Геаграфія
У склад Віцебскага павету ўваходзіла тэрыторыя Віцебскага гродавага, Вяліскага, Сураскага, Усьвяцкага[5] і Азярышчанскага старостваў і прылеглыя прыватнаўласьніцкія маёнткі.
[рэдагаваць] Ураднікі
- Асноўны артыкул: Старосты віцебскія
Мясцовая шляхта абірала двух паслоў на Вальны сойм і двух дэпутатаў на Галоўны Трыбунал.
[рэдагаваць] Галерэя
-
Віцебская Ільлінская царква
.jpg)
.jpg)
.jpg)
.jpg)
[рэдагаваць] Глядзіце таксама
[рэдагаваць] Крыніцы
- ^ Вячаслаў Насевіч. Віцебскі павет // Вялікае княства Літоўскае: Энцыклапедыя. У 3 т. / рэд. Г. П. Пашкоў і інш. Т. 1: Абаленскі — Кадэнцыя. — Мінск: Беларуская Энцыклапедыя, 2005. С. 455.
- ^ Мікалай Камінскі, Вячаслаў Насевіч. Віцебскі павет // Энцыклапедыя гісторыі Беларусі. У 6 т. Т. 2: Беліцк — Гімн / Беларус. Энцыкл.; Рэдкал.: Б. І. Сачанка (гал. рэд.) і інш.; Маст. Э. Э. Жакевіч. — Мн.: БелЭн, 1994. С. 332.
- ^ Вячаслаў Насевіч. Тэрыторыя, адміністрацыйны падзел // Вялікае княства Літоўскае: Энцыклапедыя. У 3 т. / рэд. Г. П. Пашкоў і інш. Т. 1: Абаленскі — Кадэнцыя. — Мінск: Беларуская Энцыклапедыя, 2005. С. 34—39.
- ^ Насельніцтва Беларусі ў сярэдзіне ХVІІ ст. па паветах // Г. Сагановіч. Невядомая вайна: 1654—1667. — Мн.: Навука і тэхніка, 1995.
- ^ Województwo witebskie // Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich. Tom VIII: Perepiatycha — Pożajście. — Warszawa, 1887. S. 639.
[рэдагаваць] Літаратура
- Вялікае княства Літоўскае: Энцыклапедыя. У 3 т. / рэд. Г. П. Пашкоў і інш. Т. 1: Абаленскі — Кадэнцыя. — Мінск: Беларуская Энцыклапедыя, 2005. — 684 с.: іл. ISBN 985-11-0314-4.
- Энцыклапедыя гісторыі Беларусі. У 6 т. Т. 2: Беліцк — Гімн / Беларус. Энцыкл.; Рэдкал.: Б. І. Сачанка (гал. рэд.) і інш.; Маст. Э. Э. Жакевіч. — Мн.: БелЭн, 1994. — 537 с., [8] к.: іл. ISBN 5-85700-142-0.
| Месты і мястэчкі гістарычнай Віцебшчыны | |
|---|---|
| — ¹ У дужках прыводзіцца час атрыманьня Магдэбурскага права; — ² Вылучаным пазначаюцца месты | |
