Кобальт

Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі
Перайсьці да: навігацыі, пошуку
Жалеза ← Кобальт → Нікель
-

Co

Rh
Выгляд
цьвёрды бліскучы шэры мэтал
Агульная інфармацыя
Назва, сымбаль, атамны нумар Кобальт, Co, 27
Катэгорыя элемэнту Мэталы
Група, пэрыяд, блёк VIII, 4, d
Адносная атамная маса 58,9332 г·моль−1
Канфігурацыя электронаў [Ar] 4s2 3d7
Электронаў у абалонцы 2, 8, 15, 2
Electron shell 027 Cobalt.svg
Фізычныя ўласьцівасьці
Фаза Цьвёрдае цела
Уласьцівасьці атама
Ступені затляненьня 5, 4, 3, 2, 1, −1
Атамны радыюс 125 пм
Структура крышталічнай краты hexagonal close-packed

Кобальт (па-лацінску: Cobaltum) Co — хімічны элемэнт VIII групы пэрыядычнай сыстэмы; атамны нумар 27. Серабрыста-белы мэтал з слабым чырвоным адценьнем.

Па распаўсюджанасці ў зямной кары займае 34-е месца. Сустракаецца ў прыродзе заўсёды разам зь нікелем. Здабываюць у Дэмакратычнай Рэспубліцы Конга (40% сусьветнай здабычы, так званы кобальтавы пояс), Канадзе, Замбіі, Расеі (Урал, Кольскі паўвостраў), Бразыліі, Кубе.

Кобальтавыя фарбы выкарыстоўваліся яшчэ ў старажытнасьці. У горнай здабычы руда, якая ўтрымлівала кобальт, мела назву "kobold", што ў перакладзе з нямецкай мовы абазначала "руда гоблінаў". У 1735 высьвятлілася, што з гэтай руды можна зрабіць новы мэтал, які і атрымаў назву "kobold". Гэта быў першы мэтал, які быў выдзелены ў чыстым выглядзе са старажытнасьці.

Зараз кобальт часткова здабываецца з такіх руд, як кабальтыт (CoAsS). Але большасьць атрымліваецца з медных ды нікелевых руд у якасьці дадатковага прадукту.

Кобальт выкарыстоўваецца для вырабу магнітных, цьвёрдых ды высокаўстойлівых сплаваў. Сілікат кобальту ды алюмінат кобальту (II, CoAl2O4, кобальт сіні) надаюць адметны сіні колер шклу, фарбам ды іншым матэрыялам. У прыродзе сустракаецца толькі адзін ізатоп кобальту - 59Co. У прамысловасьці шырока выкарыстоўваецца 60Co у якасьці крыніцы гама-выпраменьнваньня. Кобальт уваходзіць у склад Вітаміну B12.

Ізатопы[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Ізатоп NH t1/2 Тып радыеактыўнасьці Энэргія распаду MeV Прадукт распаду
56Co 77,27 сут ε 4,566 56Fe
57Co 271,79 сут ε 0,836 57Fe
58Co 70,89 сут ε 2,307 58Fe
59Co 100% Кобальт зьяўляецца стабільным пры 32 нэўтронах
60Co 5,2714 годa β-, гама 2,824 60Ni

Вонкавыя спасылкі[рэдагаваць | рэдагаваць крыніцу]

Commons-logo.svg  Кобальтсховішча мультымэдыйных матэрыялаў