Польская мова
| Польская Język polski |
|
| Ужываецца ў | Польшчы, Беларусі, Нямеччыне, Украіне і іншых краінах |
|---|---|
| Колькасьць карыстальнікаў | 50 мільёнаў |
| Клясыфікацыя | Польская |
| Афіцыйны статус | |
| Афіцыйная мова ў | Польшчы, Эўразьвязе |
| Рэгулюецца | Рада польскай мовы |
| Код мовы | |
| ISO 639-1 | pl |
| ISO 639-2(B) | pol |
| ISO 639-2(T) | pol |
| SIL | POL |
По́льская мо́ва (па-польску: język polski) — адна з заходнеславянскіх моваў індаэўрапейскай моўнай сям'і.
На польскай мове гаворыць блізу 50 мільёнаў чалавек, яна зьяўляецца дзяржаўнай мовай Польшчы, а таксама прызнанай мовай нацыянальнай меншасьці ў Летуве. Носьбіты жывуць таксама ў Нямеччыне, Ўкраіне і Беларусі
Зьмест |
Асаблівасьці [рэдагаваць]
Артаграфія [рэдагаваць]
- Польскі альфабэт: a, ą, b, c, ć, d, e, ę, f, g, h, i, j, k, l, ł, m, n, ń, o, ó,
p, q, r, s, ś, t, u, v, w, x, y, z, ź, ż.
- Апрача таго, пэўныя гукі перадаюцца на пісьме дзьвюма літарамі: rz — вымаўляецца як 'ж',
ch — як 'х', dz — як 'дз', dź — як 'дзь', dż — 'дж', sz — як 'ш', cz — як 'ч'.
- Некаторыя гукі перадаюцца некалькімі сымбалямі: 'u' і 'ó', 'h' і 'ch', 'ż' і 'rz'.
- Літары v, x, q выкарыстоўваюцца пераважна ў запазычаных словах.
Фанэтыка [рэдагаваць]
- Гукі ą [οη] і ę [eη] — насавыя.
- Націск у польскіх словах прыпадае на другі ад канца склад.
- Замена ўласьцівых іншым славянскім мовам мяккіх або цьвёрдых зычных t, d, r на ć, dź, rz («ж»): ciasto, dzień, rzeka.
- Чаргаваньне е перад пярэднеязычнымі цьвёрдымі зычнымі, у залежнасьці ад паходжаньня, з а ці о: wierzyć «верыць» — wiara «вера», nieść «несьці» — niosę «нясу»;
- Чаргаваньне спалучэньня -er- пасьля мяккіх перад пярэднеязычнымі цьвёрдымі зычных з -аr-: twierdzić «цьвердзіць» — twardy «цьвёрды»;
- Чаргаваньне перад канцавымі звонкімі зычнымі ó («у») з о, ą з ę: bób «боб» — bobu «бобу», błąd «памылка» — błędu «памылкі».
Гісторыя [рэдагаваць]
Літаратурная мова фарміруецца на базе вялікапольскіх, малапольскіх і мазавецкіх гаворак. Паводле пэрыядызацыі літаратурная мова падзяляецца на наступныя этапы:
- Старажытанапольская мова — да 1500 году;
- Сярэняпольская мова — з XVI стагодзьдзя па другую палову XVIII стагодзьдзя.
- Новапольская мова — з другой паловы XVIII стагодзьдзя.
Пісьмовасьць на базе лацінкі. Старажытнейшы пісьмовы помнік – Свэнтакшыскія пропаведзі (сярэдзіна XIV стагодзьдзя).
Вонкавыя спасылкі [рэдагаваць]
Польская мова — сховішча мультымэдыйных матэрыялаў
 |
Вікіпэдыя мае вэрсію на польскай мове |
|
|||||||||||||||||
|
|
|||||
 |
Гэта — накід артыкула пра адну з моваў сьвету. Вы можаце дапамагчы Вікіпэдыі, пашырыўшы яго. |
