Адэская вобласьць

Адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка
Адэская вобласьць Одеська область
Герб	Сьцяг
Агульныя зьвесткі
Краіна	Украіна
Статус	вобласьць
Адміністрацыйны цэнтар	Адэса
Улучае	26 раёнаў
Найбольшы горад	Адэса
Іншыя буйныя гарады	Белгарад-Днястроўскі, Ізмаіл, Ільлічоўск
Дата ўтварэньня	27 лютага 1932 року
Губэрнатар	М.Д.Сярдзюк
Афіцыйныя мовы	украінская
Насельніцтва (2006)	2 402,0 тыс. (5,12%, 6-е месца)
Шчыльнасьць	72,12 чал./км²
Плошча	33,31 тыс. км² (5,51%, 1-е месца)
Месцазнаходжаньне
Мэдыя-зьвесткі
Часавы пас	GMT +2
Тэлефонны код	+38 048
Паштовыя індэксы	65xxx, 66xxx, 67xxx, 68xxx
Інтэрнэт-дамэн	odessa.ua; od.ua
Код аўтам. нумароў	BH
Афіцыйны сайт
Дадатковыя мультымэдыйныя матэрыялы

Адэ́ская во́бласьць (па-ўкраінску: Оде́ська о́бласть) — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ва Ўкраіне. Плошча вобласьці складае 33,31 тыс. км². Насельніцтва — 2 402,0 тыс. чалавек (2006). Адміністрацыйны цэнтар — места Адэса.

Геаграфічныя зьвесткі

Месцазнаходжаньне

Разьмешчаная на поўдні Ўкраіны.

На поўначы мяжуе з Кіраваградзкай ды Віньніцкай, на ўсходзе зь Мікалаеўскай абласьцямі Ўкраіны, на захадзе з Малдовай і непрызнанай Прыднястроўскай Малдаўскай Рэспублікай, на паўднёвым захадзе з Румыніяй.

Клімат

Вобласьць ляжыць у межах зоны стэпу. Клімат умерана кантынэнтальны са сьпякотным сухім летам і мяккай маласьнегавой няўстойлівай зімой. Сярэдняя тэмпэратура студзеня –5 — -2 °C, ліпеня +21—23 °C. Ападкі бываюць пераважна ўлетку ў выглядзе залеў. Працягласьць вэгетацыйнага пэрыяду 168—210 дзён.

Рэльеф

Большая частка тэрыторыі вобласьці разьмешчана ў межах Чарнаморскай нізіны. У паўночнай частцы разьмешчаны адгор'і Падольскага ўзвышша. Характэрнай зьяўляецца значная гушчыня й глыбіня распаласаванасьці паверхні сеткай зь яраў і бэляк.

У адміністратыўным падначаленьні знаходзіцца выспа Зьмяіны

Глебы пераважна чарназёмныя, месцамі трапляюцца саланчакі.

Водныя аб'екты

Рачная сетка вобласьці належыць да басэйнаў Чорнага мора, Днястра, Паўднёвага Буга. На тэрыторыі вобласьці налічваецца каля 200 рэчак даўжынёй звыш 10 км, многія зь якіх у летні пэрыяд перасыхаюць. Галоўныя рэкі: Дунай (з Кілійскім вусьцем), Днестар (з прытокам Кучурган), Кадыма ды Саўранка (прыток Паўднёвага Буга).

У прыморскай паласе шмат прэснаводных (Кагул, Ялпуг, Катлабух) ды салёных (Сасык, Шаганы, Алібэй, Бурнас) азёраў. Таксама на ўзьбярэжжы знаходзіцца вялікая колькасьць ліманаў (найвялікшыя Куяльніцкі ды Хаджыбэйскі),

Гісторыя

Першыя паселішчы на тэрыторыі сучаснай Адэскай вобласьці зьявіліся ў Прыднястроўі ў канцы позьняга палеаліту. У VII—II стст. да н. э. прычарнаморскія стэпы насялялі плямёны скіфаў.

У I—III стст. паўночна-заходняе Прычарнамор'е было заваяванае рымлянамі, на зьмену якім з паўночнага захаду прыйшлі готы (III ст.), а ў канцы IV стст. — з усходу прыйшлі гуны. У VIII ст. у міжрэччы Дуная й Днястра аселі алана-балгарскія плямёны, якіх у часы г.зв. Кіеўскай Русі выціснулі й часткова асымілявалі славяне. Іх у сваю чаргу ў сярэдзіне XIII ст. выціснулі манголы, пазьней Паўночнае Прычарнамор'е ператварылася ў Дзікае поле.

У пачатку XV ст. Прычарномор'е было захопленае вялікім князем Вялікага княства Літоўскага Вітаўтам, але ў 1480-я рр. гэтыя землі адышлі да Туррэччыны.

У пачатку XІX ст. пасьля працяглых войнаў з Турэччынай Прычарнамор'е поўнасьцю адышло да Расейскай імпэрыі.

Адэскай вобласьць была ўтвораная 27 лютага 1932 року ў межах УССР.

Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел

Вобласьць налічвае 26 адміністрацыйных раёнаў, 19 местаў, зь якіх 7 — абласнога значэньня, 33 мястэчкі, 1113 вёсак.

Месты

Абласнога значэньня

• Адэса
• Белгарад-Днястроўскі
• Ізмаіл
• Ільлічоўск
• Катоўск
• Тэпладар
• Южнае

Раённага значэньня

• Ананьеў
• Арцыз
• Балта
• Бярозаўка
• Беляеўка
• Валград
• Вілкава
• Кілія
• Кадыма
• Рэні
• Разьдзельнае
• Татарбунары

Вонкавыя спасылкі

 Адэская вобласьць — сховішча мультымэдыйных матэрыялаў