Ісьляндыя
| Ісьляндыя Lýðveldið Ísland |
|||||
|
|||||
| Дзяржаўны гімн «Lofsöngur» |
|||||
| Афіцыйная мова | Ісьляндзкая | ||||
| Сталіца | Рэйк’явік | ||||
| Найбуйнейшы горад | Рэйк’явік | ||||
| Форма кіраваньня | Рэспубліка Олафур Рагнар Грымсан Ёгана Сігурдардоцір |
||||
| Плошча • агульная • адсотак вады |
107-е месца ў сьвеце 103 001 км² 2,7% |
||||
| Насельніцтва • агульнае (2008) • шчыльнасьць |
172-е месца ў сьвеце 319 756 3,1/км² |
||||
| СУП • агульны (2006) • на душу насельніцтва |
132-е месца ў сьвеце $12,805 мільярдаў $40 471 |
||||
| Валюта | Ісьляндзкая крона (ISK) |
||||
| Часавы пас | GMT | ||||
| Незалежнасьць — ад Даніі |
1 сьнежня 1918 |
||||
| Аўтамабільны знак | IS | ||||
| Дамэн верхняга ўзроўню | .is | ||||
| Тэлефонны код | +354 | ||||
Ісьля́ндыя ці Рэспу́бліка Ісьля́ндыя (па-ісьляндзку: Ísland ці Lýðveldið Ísland) — астраўная краіна на поўначы Атлянтычнага акіяна, паміж Грэнляндыяй, Нарвэгіяй, Ірляндыяй, Шатляндыяй і Фарэрскімі выспамі.
Зьмест |
[рэдагаваць] Гісторыя
- Ісьляндыя была адкрытая і заселеная вікінгамі ў другой палове 9 стагодзьдзя. Магчыма, раней там сяліліся ірляндзкія манахі. У 930 годзе вікінгі ўпершыню правялі агульны сход — Альтынг. У 1000 годзе агульнапрынятай рэлігіяй на высьпе стала хрысьціянства.
- З 13 стагодзьдзя — пад уладаю Нарвэгіі, затым — Даніі.
- З 1918 — асобная дзяржава пад уладаю дацкіх манархаў.
- У 1944 годзе Ісьляндыя была абвешчаная незалежнай рэспублікай.
[рэдагаваць] Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел
- Асноўны артыкул: Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Ісьляндыі
Ісьляндыя падзяляецца на 8 рэгіёнаў (па-ісьляндзку: landsvæði):
- Хёвудборгаршвайдыд (Höfuðborgarsvæðið; адміністрацыйны цэнтар — Рэйк’явік)
- Судурнэс (Suðurnes; Кефлавік)
- Вэстурлянд (Vesturland; Боргарнэс)
- Вэстфірдыр (Vestfirðir; Ісаф'ёрдур)
- Нордурлянд Вэстра (Norðurland Vestra; Блёндуоўс)
- Нордурлянд Эйстра (Norðurland Eystra; Акюрэйры)
- Ёйстурлянд (Austurland; Эгільсстадыр)
- Судурлянд (Suðurland; Сэльфос)
[рэдагаваць] Палітыка
Ісьляндыя — парлямэнцка-прэзыдэнцкая рэспубліка. Члены парлямэнту, які называецца Альтынг (па-ісьляндзку: Alþingi) абіраюцца прамым галасаваньнем кожныя 4 гады. На чале ўраду стаіць прэм’ер, якога прызначае прэзыдэнт. Прэзыдэнцкія выбары адбываюцца праз 4 гады.
[рэдагаваць] Дэмаграфія
Аддаленасьць Ісьляндыі ад рэшты мацерыка ўскладняла засяленьне выспы. Сёньняшняя Ісьляндыя — маланаселеная краіна з этнічна аднародным насельніцтвам. Дзякуючы багатай вуснай і пісьмовай традыцыі шмат сямей можа назваць сваіх продкаў у многіх пакаленьнях.
Насельніцтва карыстаецца ісьляндзкай мовай, адной са скандынаўскіх моваў. Важнейшай канфэсіяй у краіне зьяўляецца лютэранства (каля 90% насельніцтва адносяць сябе да лютэранаў).
[рэдагаваць] Глядзіце таксама
[рэдагаваць] Вонкавыя спасылкі
Ісьляндыя — сховішча мультымэдыйных матэрыялаў
| Краіны Эўропы | ||
|---|---|---|
|
Азэрбайджан · Альбанія · Андора · Армэнія · Аўстрыя · Баўгарыя · Беларусь · Босьнія і Герцагавіна · Бэльгія · Ватыкан · Вугоршчына · Вялікабрытанія · Гішпанія · Грузія · Грэцыя · Данія · Ірляндыя · Ісьляндыя · Італія · Казахстан¹ · Кіпр · Латвія · Летува · Ліхтэнштайн · Люксэмбург · Малдова · Мальта · Манака · Нарвэгія · Нідэрлянды · Нямеччына · Партугалія · Польшча · Расея¹ · Рэспубліка Македонія · Румынія · Сан-Марына · Славаччына · Славенія · Сэрбія · Турэччына¹ · Украіна · Фінляндыя · Францыя · Харватыя · Чарнагорыя · Чэхія · Швайцарыя · Швэцыя · Эстонія
|
||
| Непрызнаныя: | ||
| Залежныя тэрыторыі: |
Акратыры і Дэкелія · Аляндзкія выспы · Выспа Мэн · Гернсі · Гібральтар · Джэрсі · Фарэрскія выспы · Шпіцбэрген · Ян Маен
|
|
| ¹ Часткова знаходзіцца ў Азіі | ||
| Арганізацыя Паўночнаатлянтычнай дамовы (NATO) | ||
|---|---|---|
| Удзельнікі |
Альбанія · Баўгарыя · Бэльгія · Вугоршчына · Вялікабрытанія · Гішпанія · Грэцыя · Данія · Злучаныя Штаты Амэрыкі · Ісьляндыя · Італія · Канада · Латвія · Летува · Люксэмбург · Нарвэгія · Нідэрлянды · Нямеччына · Партугалія · Польшча · Румынія · Славаччына · Славенія · Турэччына · Францыя · Харватыя · Чэхія · Эстонія
|
|
| Кандыдаты | ||
| Патэнцыйныя кандыдаты | ||
| Арганізацыя па бясьпецы й супрацы ў Эўропе | |
|---|---|
| Чальцы |
Азэрбайджан · Альбанія · Андора · Армэнія · Аўстрыя · Баўгарыя · Беларусь · Босьнія і Герцагавіна · Бэльгія · Ватыкан · Вугоршчына · Вялікабрытанія · Гішпанія · Грузія · Грэцыя · Данія · Злучаныя Штаты Амэрыкі · Ірляндыя · Ісьляндыя · Італія · Казахстан · Канада · Кіпр · Кыргыстан · Латвія · Летува · Ліхтэнштайн · Люксэмбург · Македонія · Малдова · Мальта · Манака · Нарвэгія · Нідэрлянды · Нямеччына · Партугалія · Польшча · Расея · Румынія · Сан-Марына · Славаччына · Славенія · Сэрбія · Таджыкістан · Туркмэністан · Турэччына · Узбэкістан · Украіна · Фінляндыя · Францыя · Харватыя · Чарнагорыя · Чэхія · Швайцарыя · Швэцыя · Эстонія
|
| Партнэры |
Альжыр · Аўганістан · Ізраіль · Манголія · Марока · Паўднёвая Карэя · Тайлянд · Эгіпет · Японія · Ярданія
|
| Гэта — накід артыкула па геаграфіі. Вы можаце дапамагчы Вікіпэдыі, пашырыўшы яго. |